Cảm giác thấp kém

Sunnycare nghe thấy sự hụt hẫng và cả những lo âu đang đè nặng lên vai bạn sau kỳ thi vừa rồi. Cảm giác nhìn thấy con số 7,25 trong khi mình kỳ vọng 8,0 thực sự giống như một khoảng hụt chân, khiến bạn thấy mọi nỗ lực của mình dường như chưa đủ. Sunnycare muốn gửi đến bạn một cái vỗ vai chia sẻ, vì việc phải đối diện với áp lực từ ông bà, họ hàng và sự so sánh với "con nhà người ta" là một thử thách không hề dễ dàng đối với một học sinh lớp 8.

Tại sao con số không bao giờ định nghĩa được giá trị của bạn?

Dưới góc độ tâm lý, chúng ta thường bị rơi vào cái bẫy mang tên "Định nghĩa bản thân bằng hiệu suất". Nghĩa là khi điểm cao, bạn thấy mình có giá trị; khi điểm không như ý, bạn thấy mình "thấp kém". Nhưng sự thật là:

• Điểm số chỉ là một lát cắt: Con số 7,25 chỉ nói lên khả năng giải quyết một bộ đề Toán cụ thể trong một khoảng thời gian cụ thể. Nó không đo lường được sự trung thực, lòng tốt, sự kiên trì hay trí thông minh đa dạng của bạn.
• Giá trị của sự chính trực: Bạn có nói rằng mình "tự tin vì không chép bài". Đây chính là điểm mạnh rực rỡ nhất của bạn. Trong một thế giới đầy rẫy những con số ảo, việc bạn chọn đứng trên đôi chân của mình để nhận về điểm số thực chất là một biểu hiện của lòng tự trọng và bản lĩnh cực kỳ lớn. Một con số 7,25 "sạch" đáng giá hơn ngàn lần một con số 9, 10 không trung thực.
• Cái bẫy so sánh: Mỗi người là một hạt mầm với thời gian nảy mầm khác nhau. Việc bị so sánh với chị họ có thể làm bạn đau lòng, nhưng hãy nhớ rằng thước đo của người lớn (ông bà, họ hàng) đôi khi bị giới hạn bởi những định kiến cũ kỹ. Nó không phải là sự thật về con người bạn.

Những câu hỏi để bạn trò chuyện với chính mình:

1. Nếu gạt bỏ hết những lời chê bai của người lớn sang một bên, bạn thấy mình đã nỗ lực thế nào trong suốt học kỳ qua? Bạn có tự hào về sự trung thực của mình không?
2. Nếu một người bạn thân của bạn cũng nhận điểm 7,25 và đang khóc vì thấy mình "thấp kém", bạn sẽ an ủi bạn ấy thế nào? Liệu bạn có nỡ lòng nào nói bạn ấy là người kém cỏi không?

Gợi ý để bạn nhẹ lòng hơn:

• Ghi nhận "Điểm 10" về nhân cách: Hãy lấy một tờ giấy nhỏ, viết lên đó dòng chữ: "Mình tự hào vì đã trung thực với bản thân" và dán ở góc học tập. Đây là cách để bạn nhắc nhở mình rằng giá trị con người nằm ở phẩm chất, không phải ở bảng điểm.
• Đối diện với sự so sánh: Khi nghe những lời so sánh từ họ hàng, hãy thử hít thở sâu và tự nhủ thầm: "Đó là góc nhìn của họ, không phải là sự thật về mình". Bạn không cần phải cãi lại, nhưng cũng không cần phải "nhận" những lời tiêu cực đó vào lòng.
• Tìm sự đồng hành: Nếu áp lực từ gia đình trở nên quá ngột nạt khiến bạn không thể tập trung hay cảm thấy mất hy vọng vào bản thân, việc chia sẻ với một chuyên gia tâm lý sẽ giúp bạn xây dựng một "bộ giáp" tinh thần vững chắc. Chuyên gia sẽ giúp bạn tìm lại sự tự tin và cách để bảo vệ cảm xúc của mình trước những lời phán xét.

Bạn tuyệt vời hơn những gì một tờ giấy thi có thể hiện ra rất nhiều. Hãy tiếp tục giữ vững sự chính trực đó, vì đó mới là thứ đưa bạn đi xa trong đời.

VIỆN TÂM LÝ SUNNYCARE luôn ấm áp bên cạnh bạn.