10 dấu hiệu chứng tỏ bạn mắc bệnh OCD

Tham vấn y khoa: | Tác giả:

Ngày cập nhật 05/01/2021 . 6 phút đọc
Chia sẻ ngay!

Bệnh OCD (Obsessive-Compulsive Disorder) hay còn gọi là chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế có thể khiến bạn trở thành một người siêu sạch sẽ, siêu kỹ càng và siêu khó khăn! Vậy những dấu hiệu của bệnh OCD là gì?

Nhiều người trong chúng ta vẫn còn thờ ơ với hội chứng OCD (dân gian gọi là bệnh sạch sẽ) ngay cả khi bản thân có những biểu hiện khác thường. Làm sao bạn có thể sớm tự nhận biết các dấu hiệu của bệnh OCD để có sự can thiệp y tế kịp thời?

Tiến sĩ Jeff Szymanski (Mỹ), Giám đốc điều hành của tổ chức International OCD Foundation (Tổ chức OCD Quốc tế) cho biết không có bài kiểm tra OCD (test rối loạn ám ảnh cưỡng chế) nào dễ dàng nhận biết vì còn phụ thuộc vào mức độ của bệnh. Tuy nhiên, bạn có thể tham khảo 10 dấu hiệu sau đây để nhận biết sớm bệnh OCD.

1. Thói quen rửa tay quá kỹ

Nếu bạn luôn cảm thấy sợ bẩn và luôn rửa tay rất kỹ bằng dung dịch khử trùng thì có lẽ bạn đang bị vi trùng ám ảnh. Đây là một trong nỗi ám ảnh phổ biến nhất của bệnh OCD. Tuy nhiên, thói quen sạch sẽ này cũng có thể chỉ đơn giản là vì bạn muốn phòng ngừa bệnh truyền nhiễm.

Tiến sĩ Szymanski cho rằng những biểu hiện sau đây chứng tỏ bạn đang có dấu hiệu OCD:

• Bạn luôn nghĩ đến vi trùng hay mầm bệnh mỗi khi rửa tay.

• Bạn có thói quen rửa tay nhiều lần và lau chùi kỹ từng móng tay.

• Bạn sợ hãi mầm bệnh ở khắp mọi nơi một cách vô lý (ví dụ như sợ mắc bệnh HIV từ giỏ hàng ở siêu thị).

2. Nguyên tắc dọn dẹp nhà cửa

dấu hiệu bệnh ocd là thường xuyên dọn dẹp nhà cửa

OCD là gì? Đây là bệnh khiến bạn phải đặt ra những nguyên tắc riêng mỗi khi dọn dẹp nhà cửa phải bắt buộc tuân theo? Đó có thể là dọn dẹp phòng 1 lần mỗi ngày, quần áo dơ không để quá 3 ngày, rác để đúng chỗ quy định ngoài cổng… Bạn kỳ vọng mọi ngóc ngách trong nhà đều phải sạch sẽ và không khí cần tinh khiết.

Nếu bạn có thể dành ra hàng giờ mỗi ngày chỉ để dọn dẹp nhà cửa thì đây là một dấu hiệu của bệnh OCD:

• Bạn không thể bỏ qua việc dọn dẹp ngay cả khi người mệt mỏi.

• Bạn luôn cảm thấy lo lắng vi trùng xuất hiện khắp nơi trong nhà.

• Bạn trang bị nhiều dụng cụ vệ sinh để làm sạch căn nhà một cách tuyệt đối.

3. Cảm giác cần phải kiểm tra

Bạn thường làm xong một việc nhưng vẫn quay đi quay lại kiểm tra nhiều hơn 3 lần? Cảm giác thôi thúc cần phải kiểm tra có thể do bạn có tính cách cẩn trọng, song đồng thời cũng là một dấu hiệu của bệnh OCD. Cảm giác này tác động đến 30% người mắc chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế.

Bạn nên lưu ý nếu thấy bản thân có những dấu hiệu bệnh OCD sau đây:

• Bạn thường đi trễ vì loay hoay kiểm tra điện, nước hay ổ khóa nhà.

• Bạn có xu hướng kiểm tra một việc mình mới làm xong nhiều hơn 3 lần.

• Bạn hay bị trễ deadline vì luôn kiểm tra mọi thứ rất nhiều lần nên tốn nhiều thời gian.

4. OCD hình thành nỗi ám ảnh về những con số

thứ sáu ngày 13

Xét về khía cạnh tâm linh, nhiều người còn thích chọn những “con số may mắn” theo con giáp, phong thủy… Vậy khi nào mới là dấu hiệu của bệnh OCD?

Để xác định bạn có mắc bệnh OCD với nỗi ám ảnh con số hay không, bạn có thể xem xét các cấu hiệu sau đây:

• Bạn gây phiền phức cho người khác vì yêu cầu họ phải nghiêm túc với những con số.

• Bạn luôn đếm số mọi thứ như số lượng đầu việc, các mục tiêu, số người trong phòng…

• Bạn sẽ cảm thấy bất an hay lo lắng khi gặp phải những con số mà bạn cho là không may mắn.

5. Người bị chứng OCD có khả năng tổ chức rất tốt

Những ai mắc bệnh rối loạn ám ảnh cưỡng chế thường là người cầu toàn nên có khả năng tổ chức đáng nể. Họ không những quan tâm đến từng chi tiết nhỏ mà còn bị ám ảnh bởi tính đối xứng của mọi thứ xung quanh. Tiến sĩ Szymanski cho biết: “Mọi thứ phải mang đến cảm giác ổn, nhìn cân đối và đúng số lượng”.

Bên cạnh những ưu điểm vượt trội về khả năng tổ chức, sự cầu toàn có thể gây ra một số vấn đề sau đây cho người bệnh OCD:

• Bạn không thể nghỉ ngơi vì muốn phải hoàn thành xong công việc.

• Bạn khiến người khác khó chịu vì sự cầu toàn quá tiểu tiết của bản thân.

• Bạn có thể làm chậm tiến độ vì tập trung nhiều vào những quy trình phức tạp.

Khi mắc bệnh OCD, bạn sẽ phù hợp với những công việc đòi hỏi có tính tỉ mỉ và sự cẩn trọng như biên tập viên, bác sĩ phẫu thuật…  

6. Nỗi sợ hãi phóng đại về bạo lực

dấu hiệu mắc chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế là luôn lo sợ về bạo lực

Bất cứ ai cũng sợ hãi bạo lực, song bạn cần phân biệt được mức độ như thế nào là “phóng đại”. Nếu bạn né tránh đám đàn ông đánh nhau trên đường phố thì là bình thường. Tuy nhiên, nếu bạn không dám ra công viên vào sáng sớm để tập thể dục vì tưởng tượng cảnh sẽ gặp yêu râu xanh hay trộm cướp thì đây có thể là dấu hiệu của bệnh OCD.

Nỗi sợ ám ảnh cưỡng chế mà người bệnh OCD có thể trải qua bao gồm:

• Sợ hãi bị người thân bạo hành khi làm một điều gì đó sai lầm hoặc có lỗi.

• Sợ hãi con mình đi học bị bạn bè bắt nạt, cô giáo đánh đòn hay gặp kẻ xấu.

• Sợ hãi bị người khác đánh đập hay xâm hại tình dục mỗi khi ra đường lúc vắng người.

7. Những ý nghĩ ám ảnh về tình dục

Bạn có bao giờ nghĩ về cảnh giường chiếu nóng bỏng với một người không phải người yêu hay bạn đời của mình? Ham muốn tình dục là bản năng bình thường của con người. Tuy nhiên, nếu bạn thường nghĩ đến những tình huống quan hệ mà bản thân không mong muốn thì có thể bạn đang có dấu hiệu bệnh OCD.

Nỗi ám ảnh về tình dục có thể biểu hiện qua những ý nghĩ quan hệ với các đối tượng sau đây:

• Bạn quan hệ với một ai đó hấp dẫn nhưng không hề quen biết.

• Bạn quan hệ với trẻ em hoặc người có cùng giới tính với mình.

• Bạn quan hệ với một người đồng nghiệp hay khách hàng trong công ty.

8. Cảm giác dằn vặt về các mối quan hệ

hội chứng OCD khiến bạn ám ảnh về các mối quan hệ

Khi yêu mến một ai đó, bạn sẽ có xu hướng quan tâm đến suy nghĩ và cảm xúc của họ nhiều hơn. Tuy nhiên, nếu bạn thường xuyên cảm thấy dằn vặt, sợ làm người khác tổn thương hay gây tổn hại đến họ thì đây cũng là một dấu hiệu của bệnh OCD. Bạn bị ám ảnh đến mức chỉ nóng lòng muốn biết suy nghĩ của đối phương càng sớm càng tốt để có thể cảm thấy thoải mái hơn.

Cảm giác không chắc chắn sẽ khiến bạn ăn ngủ không yên, nhất là trong các tình huống sau đây:

• Bạn vừa nói nặng lời với đồng nghiệp hoặc xung đột với cấp trên.

• Bạn làm một điều sai lầm đối người khác nhưng không biết làm sao để sửa lỗi.

• Bạn cảm thấy bất an khi yêu, lớn tiếng với người thân trong gia đình, thậm chí vô tình xúc phạm họ.

9. Niềm kỳ vọng vào sự bảo đảm

Một cách mà người bệnh OCD thường áp dụng để tìm kiếm sự bảo đảm là luôn hỏi ý kiến mọi người xung quanh về vấn đề của mình. Nếu mắc chứng bệnh tâm lý này, bạn sẽ luôn hoài nghi về những lựa chọn của mình. Vì thế, bạn có xu hướng kỳ vọng người khác sẽ có thể giúp mình cảm thấy an tâm hơn.

Hãy cùng xem bạn có các dấu hiệu của bệnh OCD khi kỳ vọng sự bảo đảm không nhé:

• Bạn không ký bất cứ một văn bản nào nếu chưa đọc kỹ từng điều kiện và quyền lợi.

• Bạn hỏi rất nhiều người trước khi quyết định một việc quan trọng trong cuộc đời mình.

• Bạn muốn người yêu hay bạn đời mình phải đảm bảo đầy đủ điều kiện mới kết hôn hay chuẩn bị sinh con.

10. Bạn ghét soi gương

dấu hiệu bệnh ocd ám ảnh ngoại hình

Đây là một dấu hiệu bệnh OCD có liên quan đến hội chứng mặc cảm ngoại hình BDD (Body dysmorphic disorder). Khi mắc hội chứng này, bạn sẽ cực kỳ ghét soi gương vì luôn có cảm giác mình “xấu từ đầu đến chân”. Đặc biệt, bạn còn lo lắng về sự sạch sẽ của cơ thể mình.

Bạn nên lưu ý nếu thấy mình có những dấu hiệu sau đây:

• Bạn không tin những lời khen của mọi người về ngoại hình của bạn.

• Bạn không dùng gương hoặc cảm thấy rất miễn cưỡng mỗi khi soi gương.

• Bạn cho rằng mình là người kém may mắn vì ngay từ khi sinh ra đã không được đẹp.

Các dấu hiệu của bệnh OCD thường bắt đầu bằng những biểu hiện nhỏ từ thói quen hàng ngày. Khi bạn gặp các khủng hoảng tâm lý hoặc nhiều vấn đề tiêu cực, bệnh OCD sẽ ngày càng trầm trọng.

OCD là bệnh gì? Nhiều người vẫn thường gắn “bệnh OCD” cho những ai thích dọn dẹp mọi thứ sạch sẽ, kiểm tra kỹ từng chi tiết chi li hay thu xếp đồ đạc gọn gàng. Thực tế, chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế này có tác động đến cuộc sống hàng ngày nhiều hơn bạn tưởng. Nếu phát hiện bản thân có những dấu hiệu của bệnh OCD, bạn nên tìm đến bác sĩ tâm lý để tìm cách điều trị hiệu quả nhé!

Các bài viết của Hello Health Group và Hello Bacsi chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.

Was this article helpful for you ?
happy unhappy
Nguồn tham khảo

Bài có nhiều người đọc

Liệu pháp nhận thức – hành vi: Sức mạnh của sự bày tỏ

%%title%% giúp người bệnh học cách kiểm soát suy nghĩ, cảm xúc và hành động.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngà Trương
Tâm lý - Tâm thần 26/11/2019 . 7 phút đọc

7 cách giúp bạn không bị stress vì trễ deadline

Bạn thường trễ deadline nên hay bị sếp phàn nàn? Nếu bạn biết cách thu xếp công việc hợp lý, deadline sẽ không còn là nỗi ám ảnh!

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Phan Vân Anh
Quản lý căng thẳng, Tâm lý - Tâm thần 10/10/2019 . 3 phút đọc

Nghiện nặn mụn: Sở thích kỳ lạ hay hội chứng bệnh?

Xung quanh bạn hẳn sẽ có những người nghiện nặn mụn. Vậy biểu hiện này chỉ là một sở thích quái lạ hay hội chứng bệnh tâm lý?

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Võ Châu Khoa
Da liễu, Trị mụn 05/10/2019 . 4 phút đọc

5 câu nói khiến chàng yêu bạn nhiều hơn

Bạn có thể kỳ vọng nghe những lời ngọt ngào mà không biết anh ấy cũng muốn như thế. Vậy bạn nên nói gì để khiến chàng yêu bạn nhiều hơn?

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Hoa Vũ

Bạn có thể quan tâm

sống vì mọi người quá nhiều

Sống vì mọi người quá nhiều: nguyên nhân, sự ảnh hưởng và cách hạn chế

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Phương Quỳnh
Ngày đăng 28/07/2020 . 7 phút đọc
đau khi cực khoái

Đau khi cực khoái

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngọc Anh
Ngày đăng 25/02/2020 . 3 phút đọc

Tác động của bệnh rối loạn ám ảnh cưỡng chế đến giấc ngủ

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Đài Trương
Ngày đăng 18/12/2019 . 3 phút đọc
hai mẹ con lau nhà

8 kiểu bệnh rối loạn ám ảnh thường gặp và cách điều trị

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Đài Trương
Ngày đăng 17/12/2019 . 5 phút đọc