Giãn đồng tử

Tác giả: Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh

Tìm hiểu chung

Giãn đồng tử là gì?

Đồng tử là lỗ đen ở trung tâm mống mắt. Chúng tập trung ánh sáng và mang nó đến võng mạc để tạo thành hình ảnh. Thông thường, đồng tử giãn ra để đáp ứng với ánh sáng yếu nhằm mục đích thu thập nhiều ánh sáng hơn.

Đôi khi, đồng tử sẽ giãn ra vì một lý do không liên quan đến mức độ ánh sáng. Chúng có thể giãn ngay cả khi bạn ở nơi có nhiều ánh sáng. Tình trạng này được gọi là giãn đồng tử. Trái ngược với tình trạng này là co đồng tử.

Triệu chứng

Triệu chứng và dấu hiệu giãn đồng tử là gì?

Triệu chứng đặc trưng của giãn đồng tử là đồng tử không co giãn để đáp ứng với ánh sáng xung quanh.

Khi đồng tử giãn ra, mắt trở nên nhạy cảm hơn với ánh sáng. Điều này có thể khiến bạn nhìn mờ, cũng như, trong một số trường hợp, cảm giác co thắt quanh trán và mắt.

Bạn cũng có thể bị đau đầu, chóng mặt, kích ứng mắt và khó ngủ.

Nếu cảm thấy khó di chuyển mắt và mí mắt, bạn có thể bị giãn đồng tử do đau dây thần kinh thứ ba.

Khi nào bạn nên đến gặp bác sĩ?

Nếu cảm thấy mắt bị giãn mà không rõ lí do, bạn hãy nhanh chóng đến gặp bác sĩ.

Ngoài ra, nếu bạn bị giãn đồng tử sau chấn thương ở mắt hoặc đầu, hãy nhanh chóng gọi cấp cứu.

Nguyên nhân

Nguyên nhân giãn đồng tử là gì?

Có rất nhiều nguyên nhân gây giãn đồng tử. Sau đây là các nguyên nhân phổ biến nhất:

Thuốc

Một số thuốc kê đơn và không kê đơn có thể làm giãn đồng tử và khiến mắt nhạy cảm với ánh sáng:

  • Thuốc kháng histamine
  • Thuốc thông mũi
  • Thuốc chống trầm cảm ba vòng
  • Thuốc chữa say tàu xe
  • Thuốc chống buồn nôn
  • Thuốc chống động kinh
  • Thuốc trị bệnh Parkinson
  • Botox và các loại thuốc khác có chứa độc tố botulinum
  • Atropine

Chấn thương mắt

Các chấn thương ở mắt nghiêm trọng có thể gây tổn thương mống mắt, khiến đồng tử giãn hoặc biến dạng.

Đôi khi, bạn cũng có thể bị chấn thương mắt trong quá trình phẫu thuật, như mổ đục thủy tinh thể hoặc ghép giác mạc.

Chấn thương hoặc các bệnh về não

Chấn thương ở đầu, đột quỵ hoặc u não có thể ảnh hưởng khả năng mắt nhạy cảm với ánh sáng, khiến đồng tử ở một hoặc hai bên mắt giãn.

Áp lực tích tụ trong não sau các tình trạng trên có thể làm tổn thương các cơ trong mống mắt có nhiệm vụ giúp đồng tử co giãn. Khi gặp phải tình trạng này, bạn cần phải đến gặp bác sĩ ngay lập tức.

Sử dụng các thuốc gây nghiện

Mặc dù sử dụng các thuốc gây nghiện là phạm pháp, nhưng vẫn có một số người sử dụng các thuốc này. Các thuốc này có thể khiến họ bị giãn đồng tử và mắt chậm phản ứng với ánh sáng. Ngoài ra, cai thuốc cũng có thể gây giãn đồng tử.

Giãn đồng tử một bên từng đợt lành tính

Đây là một tình trạng vô hại và thường đi kèm với các triệu chứng như mờ mắt, đau đầu và đau mắt.

Những phụ nữ trẻ mắc chứng đau nửa đầu dường như có nguy cơ cao nhất mắc giãn đồng tử một bên từng đợt. Nếu điều trị chứng đau nửa đầu, đồng tử sẽ trở lại kích thước và hoạt động bình thường mà không cần điều trị.

Đồng tử Adie

Đồng tử Adie là một rối loạn thần kinh hiếm gặp xảy ra khi đồng tử lớn hơn bình thường và chậm phản ứng với ánh sáng hoặc không co giãn gì cả.

Đồng tử bất thường có thể đi kèm với phản xạ gân kém. Thực tế, các chuyên gia không rõ nguyên nhân gây ra đồng tử Adie, nhưng trong một số trường hợp có thể liên quan đến chấn thương, phẫu thuật, tuần hoàn máu kém hoặc nhiễm trùng.

Không có cách chữa trị cho đồng tử Adie.

Dị tật mống mắt bẩm sinh

Dị tật mống mắt là tình trạng khiếm khuyết mống mắt một phần hoặc hoàn toàn, khiến đồng tử giãn rất rộng.

Dị tật mống mắt thường ảnh hưởng cả hai mắt và đi kèm với các vấn đề mắt nghiêm trọng, như đục thủy tinh thể bẩm sinh, tăng nhãn áp, các dây thần kinh võng mạc và thị giác không phát triển hoàn chỉnh, rung giật nhãn cầu và giảm thị lực.

Những người bị dị tật mống mắt thường rất nhạy cảm với ánh sáng do không có hoặc có rất ít mống mắt để điều chỉnh lượng ánh sáng đi vào mắt.

Chẩn đoán và điều trị

Những thông tin được cung cấp không thể thay thế cho lời khuyên của các chuyên viên y tế. Hãy luôn tham khảo ý kiến bác sĩ.

Những kỹ thuật y tế nào giúp chẩn đoán giãn đồng tử?

Bác sĩ sẽ kiểm tra các triệu chứng và bệnh sử của bạn. Họ cũng sẽ hỏi về các loại thuốc bạn đang sử dụng và các chấn thương đầu hoặc mắt bạn có gần đây.

Bác sĩ cũng sẽ kiểm tra tầm nhìn của bạn thông qua kiểm tra thị lực và chuyển động mắt để xem các cơ mắt có bình thường không.

Ngoài ra, bạn cũng cần làm xét nghiệm máu để loại trừ các tình trạng sức khỏe khác.

Những phương pháp nào giúp điều trị giãn đồng tử?

Dựa vào nguyên nhân gây giãn đồng tử, bác sĩ sẽ đưa ra các phương pháp điều trị phù hợp. Việc chữa trị sẽ cố gắng bảo vệ toàn bộ chức năng của mắt.

Ví dụ, nếu nếu thuốc gây giãn đồng tử, bác sĩ sẽ khuyên bạn nên chờ tác dụng của thuốc hết và tránh dùng các thuốc này trong tương lai.

Khi giãn đồng tử gây ra bởi chấn thương não và mắt, bác sĩ sẽ đưa ra các phương pháp điều trị mạnh hơn. Trong trường hợp nghiêm trọng, bác sĩ có thể yêu cầu phẫu thuật để sửa chữa những tổn thương gây ra cho dây thần kinh hoặc cấu trúc mắt. Lúc này, bạn cần phải băng mắt cho đến khi mắt lành lại.

Bác sĩ cũng có thể chỉ định liều thấp của một thuốc điều trị tăng nhãn áp để giúp thu hẹp đồng tử.

Kiểm soát giãn đồng tử

Những biện pháp nào giúp bạn kiểm soát giãn đồng tử?

Trong nhiều trường hợp giãn đồng tử do thuốc, tình trạng này sẽ tự hết trong vài giờ hoặc vài ngày. Ngoài ra, bạn cũng nên tránh dùng các thuốc đó trong tương lai. Hãy thảo luận với bác sĩ để tìm kiếm một phương pháp điều trị thay thế.

Những người bị giãn đồng tử sẽ rất nhạy cảm với ánh sáng. Do đó, tốt nhất là bạn nên đeo kính râm khi ra ngoài và tránh xa những nơi có ánh đèn sáng.

Bạn cũng nên hạn chế lái xe vì tầm nhìn của mắt bị thay đổi.

Hello Bacsi không đưa ra các lời khuyên, chẩn đoán hay phương pháp điều trị y khoa.

Bạn có thể quan tâm đến chủ đề:

Share now :

Ngày đăng: Tháng Mười Một 29, 2019 | Lần cập nhật cuối: Tháng Mười Một 28, 2019

Nguồn tham khảo
Bài có nhiều người đọc