Giãn đồng tử

Tham vấn y khoa: | Tác giả:

Tác giả:

Ngày cập nhật 16/11/2020 . 5 phút đọc
Chia sẻ ngay!

Hầu hết trường hợp, đồng tử giãn là hiện tượng sinh lý bình thường. Tuy nhiên, đôi khi tình trạng này có thể cảnh báo về một vấn đề sức khỏe tiềm ẩn.

Vậy, đồng tử mắt giãn ra khi nào? Vì sao bạn gặp phải tình trạng này? Hãy cùng Hello Bacsi tìm hiểu qua bài viết sau nhé.

Tìm hiểu chung

Giãn đồng tử là gì?

Đồng tử là lỗ đen ở trung tâm mống mắt. Chúng tập trung ánh sáng và mang nó đến võng mạc để tạo thành hình ảnh. Thông thường, bộ phận này giãn ra để đáp ứng với ánh sáng yếu nhằm mục đích thu thập nhiều ánh sáng hơn.

Mặc dù vậy, đôi khi đồng tử mắt cũng có thể giãn ngay cả khi bạn đang ở nơi có nhiều ánh sáng. Tình trạng này được gọi là giãn đồng tử. Trái ngược với tình trạng này là co đồng tử.

Triệu chứng

Triệu chứng và dấu hiệu giãn đồng tử là gì?

dấu hiệu giãn đồng tử

Dấu hiệu đặc trưng của vấn đề sức khỏe này là đồng tử không co giãn để đáp ứng với điều kiện ánh sáng xung quanh.

Ngoài ra, đồng tử giãn ra sẽ làm mắt trở nên nhạy cảm hơn với ánh sáng. Điều này có thể khiến người bệnh nhìn mờ, cũng như, trong một số trường hợp, có cảm giác co thắt quanh trán và mắt.

Bạn cũng có thể bị đau đầu, chóng mặt, kích ứng mắt và khó ngủ.

Nếu bạn cảm thấy khó di chuyển mắt và mí mắt, nguyên nhân đồng tử giãn có thể do đau dây thần kinh thứ ba.

Khi nào bạn nên đến gặp bác sĩ?

Nếu cảm thấy mắt nhạy cảm với ánh sáng hoặc mờ mắt không rõ lí do, bạn hãy nhanh chóng đến gặp bác sĩ. Đặc biệt, nếu những triệu chứng trên xảy ra sau khi bạn bị chấn thương ở mắt hoặc đầu, hãy lập tức gọi cấp cứu. Bạn có nhiều khả năng đang bị giãn đồng tử sau chấn thương. 

Nguyên nhân

Nguyên nhân giãn đồng tử là gì?

Có rất nhiều nguyên nhân khiến đồng tử mắt giãn ra. Sau đây là các nguyên nhân phổ biến nhất:

Thuốc

Một số thuốc kê đơn và không kê đơn có thể gây tác dụng phụ khiến đồng tử co giãn, từ đó làm mắt nhạy cảm với ánh sáng. Chúng thường gồm: 

  • Thuốc kháng histamine
  • Thuốc thông mũi
  • Thuốc chống trầm cảm ba vòng
  • Thuốc chữa say tàu xe
  • Thuốc chống buồn nôn
  • Thuốc chống động kinh
  • Thuốc trị bệnh Parkinson
  • Botox và các loại thuốc khác có chứa độc tố botulinum
  • Atropine

Chấn thương mắt

Các chấn thương ở mắt nghiêm trọng có thể gây tổn thương mống mắt và khiến đồng tử biến dạng.

Đôi khi, bạn cũng có thể bị chấn thương mắt trong quá trình phẫu thuật, như mổ đục thủy tinh thể hoặc ghép giác mạc.

Chấn thương hoặc các bệnh về não

Chấn thương ở đầu, đột quỵ hoặc u não có thể ảnh hưởng khả năng mắt nhạy cảm với ánh sáng, khiến đồng tử ở một hoặc hai bên mắt giãn ra.

Áp lực tích tụ trong não sau các tình trạng trên có thể làm tổn thương các cơ trong mống mắt có nhiệm vụ giúp đồng tử co giãn. Khi gặp phải tình trạng này, bạn cần phải đến gặp bác sĩ ngay lập tức.

Sử dụng các thuốc gây nghiện

thuốc gây nghiện

Mặc dù sử dụng các thuốc gây nghiện là phạm pháp, nhưng vẫn có một số người sử dụng các thuốc này. Việc sử dụng hoặc thậm chí là cai thuốc gây nghiện đều có nguy cơ làm giãn đồng tử mắt. Không những vậy, khả năng phản ứng với ánh sáng của mắt cũng giảm đi đáng kể. 

Giãn đồng tử một bên từng đợt lành tính

Đây là một tình trạng vô hại và thường đi kèm với các triệu chứng như mờ mắt, đau đầu và đau mắt.

Những phụ nữ trẻ mắc chứng đau nửa đầu dường như có nguy cơ cao nhất mắc giãn đồng tử một bên từng đợt. Nếu điều trị chứng đau nửa đầu, đồng tử sẽ trở lại kích thước và hoạt động bình thường mà không cần điều trị.

Đồng tử Adie

Đồng tử Adie là một rối loạn thần kinh hiếm gặp xảy ra khi đồng tử lớn hơn bình thường và chậm phản ứng với ánh sáng hoặc không co giãn gì cả.

Đồng tử bất thường có thể đi kèm với phản xạ gân kém. Thực tế, các chuyên gia không rõ nguyên nhân gây ra đồng tử Adie, nhưng trong một số trường hợp có thể liên quan đến chấn thương, phẫu thuật, tuần hoàn máu kém hoặc nhiễm trùng.

Không có cách chữa trị cho đồng tử Adie.

Dị tật mống mắt bẩm sinh

Dị tật mống mắt là tình trạng khiếm khuyết mống mắt một phần hoặc hoàn toàn, khiến đồng tử mắt giãn nở đáng kể.

Dị tật mống mắt thường ảnh hưởng cả hai mắt và đi kèm với các vấn đề mắt nghiêm trọng, như đục thủy tinh thể bẩm sinh, tăng nhãn áp, các dây thần kinh võng mạc và thị giác không phát triển hoàn chỉnh, rung giật nhãn cầu và giảm thị lực.

Những người bị dị tật mống mắt thường rất nhạy cảm với ánh sáng do không có hoặc có rất ít mống mắt để điều chỉnh lượng ánh sáng đi vào mắt.

Chẩn đoán và điều trị

Những thông tin được cung cấp không thể thay thế cho lời khuyên của các chuyên viên y tế. Hãy luôn tham khảo ý kiến bác sĩ.

Những kỹ thuật y tế nào giúp chẩn đoán giãn đồng tử?

kiểm tra mắt

Bác sĩ sẽ kiểm tra các triệu chứng và bệnh sử của bạn. Họ cũng sẽ hỏi về các loại thuốc bạn đang sử dụng và các chấn thương đầu hoặc mắt bạn có gần đây.

Bác sĩ cũng sẽ kiểm tra tầm nhìn của bạn thông qua kiểm tra thị lực và chuyển động mắt để xem các cơ mắt có bình thường không.

Ngoài ra, bạn cũng cần làm xét nghiệm máu để loại trừ các tình trạng sức khỏe khác.

Những phương pháp nào giúp điều trị giãn đồng tử?

Dựa vào nguyên nhân gây bệnh, bác sĩ sẽ đưa ra các phương pháp điều trị phù hợp. Việc chữa trị nhằm mục đích cố gắng bảo vệ toàn bộ chức năng của mắt.

Ví dụ như, nếu nguyên nhân bắt nguồn từ việc dụng thuốc, bác sĩ sẽ khuyên bạn nên chờ tác dụng của thuốc hết và tránh dùng các thuốc này trong tương lai.

Khi giãn đồng tử gây ra bởi chấn thương não và mắt, bác sĩ sẽ đưa ra các phương pháp điều trị mạnh hơn. Trong trường hợp nghiêm trọng, bác sĩ có thể yêu cầu phẫu thuật để sửa chữa những tổn thương gây ra cho dây thần kinh hoặc cấu trúc mắt. Lúc này, bạn cần phải băng mắt cho đến khi mắt lành lại.

Bác sĩ cũng có thể chỉ định liều thấp của một thuốc điều trị tăng nhãn áp để giúp thu hẹp đồng tử.

Kiểm soát giãn đồng tử

Những biện pháp nào giúp bạn kiểm soát bệnh?

Trong nhiều trường hợp bệnh xảy ra do thuốc, đồng tử có thể tự thu hẹp lại như bình thường trong vài giờ hoặc vài ngày. Mặc dù vậy, bạn vẫn nên hạn chế hoặc tránh dùng các thuốc đó trong tương lai. Hãy thảo luận với bác sĩ để tìm kiếm một phương pháp điều trị thay thế.

tham vấn cùng bác sĩ

Phần lớn trường hợp, người gặp phải vấn đề sức khỏe này sẽ rất nhạy cảm với ánh sáng. Do đó, tốt nhất là bạn nên đeo kính râm khi ra ngoài và tránh xa những nơi có ánh đèn sáng.

Ngoài ra, lúc này tầm nhìn của mắt cũng sẽ thay đổi. Do đó, bạn nên tạm thời hạn chế lái xe trong thời gian này.

Các bài viết của Hello Health Group và Hello Bacsi chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.

Bài viết này có hữu ích cho bạn không?
happy unhappy
Nguồn tham khảo

Bài có nhiều người đọc

Viêm mống mắt

Viêm mống mắt có thể xảy ra ở một hoặc cả hai mắt với triệu chứng sưng và viêm xuất hiện đột ngột và kéo dài tới 3 tháng.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Tố Quyên
Bệnh A-Z, Sức khỏe 15/12/2019 . 4 phút đọc

Tất tần tật thông tin về dị tật mống mắt

Dị tật mống mắt (khiếm khuyết mống mắt) là rối loạn di truyền hiếm gặp ảnh hưởng đến tầm nhìn, có thể gây suy giảm thị lực của người bệnh.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Tố Quyên
Nhãn khoa, Sống khỏe 05/12/2019 . 4 phút đọc

Co đồng tử

Co đồng tử là tình trạng đồng tử thu nhỏ lại quá mức ở một hoặc cả hai mắt. Lúc này, đường kính đồng tử thường dưới 2mm.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Tố Quyên
Bệnh A-Z, Sức khỏe 03/12/2019 . 6 phút đọc

Thoát vị não

Thoát vị não xảy ra khi mô não, máu và dịch não tủy (CSF) dịch chuyển khỏi vị trí bình thường của chúng bên trong hộp sọ.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Tố Quyên
Bệnh A-Z, Sức khỏe 24/11/2019 . 4 phút đọc

Bạn có thể quan tâm

phù não

Phù não

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Tố Quyên
Ngày đăng 21/02/2020 . 4 phút đọc
đồng tử adie

Đồng tử Adie

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Tố Quyên
Ngày đăng 05/01/2020 . 3 phút đọc
Chụp cắt lớp vi tính phát xạ đơn (SPECT)

Chụp cắt lớp vi tính phát xạ đơn (SPECT)

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngà Trương
Ngày đăng 29/12/2019 . 5 phút đọc
bầm tím mắt

Bầm tím mắt

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Tố Quyên
Ngày đăng 16/12/2019 . 3 phút đọc