Các loại bệnh tăng nhãn áp – chúng khác nhau thế nào?

Tác giả: Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh

Tăng nhãn áp là một nhóm các bệnh về mắt có thể dẫn đến mù lòa bằng cách làm hỏng dây thần kinh thị giác. Có nhiều loại bệnh tăng nhãn áp, trong đó hai loại chính là góc mở và góc đóng. Chúng biểu hiện bằng sự gia tăng áp lực nội nhãn (IOP) – còn gọi là áp lực bên trong mắt.

Tăng nhãn áp góc mở

Tăng nhãn áp góc mở, hình thức phổ biến nhất của tăng nhãn áp, chiếm khoảng 90% trong tất cả các trường hợp tăng nhãn áp. Đặc điểm của bệnh là:

  • Mắt phải liên tục tạo ra một dung dịch chất lỏng để duy trì áp lực mắt khỏe mạnh. Khi bạn bị tăng nhãn áp góc mở, các kênh thoát nước của mắt bị tắc nghẽn và sự tích tụ chất lỏng gây ra áp lực tích tụ trong mắt. Áp lực này có thể gây tổn thương cho dây thần kinh thị giác, vốn đảm nhận nhiệm vụ truyền thông tin từ mắt đến não.
  • Có một góc rộng và mở giữa mống mắt và giác mạc.
  • Tiến triển chậm, không thể chữa khỏi hoàn toàn và người bệnh phải điều trị suốt đời.
  • Có triệu chứng không rõ ràng.

Bệnh tăng nhãn áp góc mở còn được gọi là tăng nhãn áp nguyên phát hoặc mãn tính.

Tăng nhãn áp góc đóng

Tăng nhãn áp góc đóng là một hình thức ít gặp hơn của bệnh tăng nhãn áp với các đặc điểm:

  • Khi bạn bị tăng nhãn áp góc đóng, dung dịch nước không thể thoát nước đúng cách vì lối vào kênh thoát nước quá hẹp hoặc bị đóng hoàn toàn. Trong trường hợp này, áp lực mắt tăng rất nhanh và có thể được kích hoạt bởi sự giãn nở đồng tử.
  • Có góc kín hoặc hẹp giữa mống mắt và giác mạc.
  • Tiến triển rất nhanh.
  • triệu chứng và biến chứng rất đáng chú ý như đau nhức mắt, mắt đỏ, đau đầu, buồn nôn…
  • Bệnh nhân cần được chăm sóc y tế ngay lập tức.

bệnh tăng nhãn áp

Tăng nhãn áp góc đóng còn được gọi là tăng nhãn áp cấp tính hoặc bệnh tăng nhãn áp góc hẹp.

Ngoài hai loại tăng nhãn áp thường gặp nêu trên, còn có một số hình thức tăng nhãn áp ít gặp hơn, chẳng hạn như:

Bệnh tăng nhãn áp căng thẳng bình thường

Còn được gọi là tăng nhãn áp căng thẳng hoặc tăng nhãn áp bình thường, trong bệnh tăng nhãn áp căng thẳng bình thường, dây thần kinh thị giác bị tổn thương mặc dù áp lực trong mắt không cao lắm.

Ngay cả các bác sĩ cũng không biết tại sao dây thần kinh thị giác của một số người bị tổn thương dù họ có mức áp lực nội nhãn gần như bình thường.

Những người có nguy cơ cao mắc bệnh tăng nhãn áp này là:

  • Người có tiền sử gia đình mắc bệnh tăng nhãn áp bình thường
  • Người gốc Nhật
  • Người có tiền sử bệnh tim, chẳng hạn như nhịp tim không đều, hở van tim…

Bệnh tăng nhãn áp bẩm sinh

Tăng nhãn áp ở trẻ em, còn được gọi là tăng nhãn áp bẩm sinh hoặc tăng nhãn áp ở trẻ sơ sinh, xảy ra ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Nó thường được chẩn đoán trong năm đầu tiên của cuộc đời bé.

Tăng nhãn áp bẩm sinh là một tình trạng hiếm gặp có thể do di truyền, gây ra bởi sự phát triển không chính xác của hệ thống thoát nước mắt trước khi sinh. Điều này dẫn đến tăng áp lực nội nhãn, từ đó làm hỏng dây thần kinh thị giác.

Các triệu chứng của tình trạng tăng nhãn áp ở trẻ em bao gồm mắt mở rộng, đục giác mạc (đục thủy tinh thể) và nhạy cảm ánh sáng (nhạy cảm với ánh sáng). Khi nhận thấy con em mình có một trong các dấu hiệu này, bạn cần đưa bé đến gặp bác sĩ nhãn khoa ngay lập tức.

Hàng ngàn trẻ em mắc bệnh tăng nhãn áp vẫn có cuộc sống bình thường như mọi người. Đây là mục tiêu cuối cùng của điều trị bệnh tăng nhãn áp bẩm sinh. Mặc dù thị lực bị mất không thể phục hồi, nhưng có thể tối ưu hóa tầm nhìn còn lại của mỗi đứa trẻ.

bệnh tăng nhãn áp

Tăng nhãn áp thứ phát

Bệnh tăng nhãn áp thứ phát bao gồm các dạng tăng nhãn áp gây ra bởi một nguyên nhân khác, gây tăng áp lực mắt, dẫn đến tổn thương thần kinh thị giác và giảm thị lực.

Tương tự như tăng nhãn áp nguyên phát, tăng nhãn áp thứ phát có thể thuộc loại góc mở hoặc góc đóng, xảy ra ở một hoặc cả hai mắt.

Một số loại tăng nhãn áp thứ phát thường gặp:

Bệnh tăng nhãn áp thần kinh là do sự hình thành bất thường của các mạch máu mới trên mống mắt cũng như trên các kênh thoát nước của mắt.

Tăng nhãn áp sắc tố xảy ra khi các hạt sắc tố ở phía sau mống mắt (phần màu của mắt) vỡ vào chất lỏng trong suốt được tạo ra bên trong mắt. Những hạt sắc tố nhỏ này chảy về phía kênh thoát nước trong mắt và từ từ làm tắc nghẽn chúng, khiến áp lực mắt tăng lên.

Tăng nhãn áp chấn thương: Chấn thương mắt có thể gây ra bệnh tăng nhãn áp. Dạng tăng nhãn áp góc mở này xảy ra ngay sau khi bạn bị thương hoặc phát triển nhiều năm sau đó. Nó có thể được gây ra bởi chấn thương cùn làm thâm tím mắt (được gọi là chấn thương cùn) hoặc do chấn thương xuyên qua mắt.

Tăng nhãn áp viêm màng bồ đào: Màng bồ đào có ba phần là mống mắt, thể mi và màng mạch. Đây là nơi chứa nhiều mạch máu, bao gồm các tĩnh mạch và động mạch đưa máu nuôi dưỡng mắt. Viêm màng bồ đào là tình trạng viêm sưng của một trong ba các bộ phận nêu trên. Tăng huyết áp trong viêm màng bồ đào là kết quả của quá trình viêm hoặc do tác dụng phụ của thuốc (steroid) được sử dụng để điều trị viêm màng bồ đào.

Hướng điều trị chung cho bệnh nhân tăng nhãn áp

Tất cả các loại tăng nhãn áp khi được phát hiện sớm và điều trị kịp thời đều sẽ tiến triển chậm lại, đồng thời giúp phòng ngừa biến chứng mù lòa xảy ra. Hầu hết các bác sĩ s điều trị tăng nhãn áp bằng cách giảm áp lực mắt càng thấp càng tốt. Họ sẽ cho người bệnh sử dụng thuốc (gồm cả thuốc nhỏ mắt và thuốc uống), điều trị bằng laser hoặc thực hiện các cuộc phẫu thuật mắt thông thường.

Bệnh nhân tăng nhãn áp cần tuân thủ đúng phác đồ điều trị của bác sĩ, đồng thời duy trì chế độ ăn uống và lối sinh hoạt lành mạnh để kìm hãm sự phát triển của bệnh.

Bạn có thể quan tâm đến chủ đề:

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Ngày đăng: Tháng Chín 6, 2019 | Lần cập nhật cuối: Tháng Mười Một 15, 2019

Nguồn tham khảo
Bài có nhiều người đọc