Những điều bạn cần biết về chẩn đoán bệnh gan

Tham vấn y khoa: | Tác giả:

Update Date 11/05/2020
Chia sẻ ngay!

Nếu bạn nghi ngờ mình có vấn đề về gan và muốn đi khám nhưng lại lo lắng về quá trình chuẩn đoán và làm xét nghiệm? Hãy tham khảo bài viết này để hiểu rõ hơn về chuẩn đoán bệnh gan và bớt lo lắng hơn khi đi kiểm tra.

Bác sĩ sẽ hỏi bệnh sử và khám lâm sàng bệnh gan cho bạn như thế nào?

Một trong những điều đầu tiên bác sĩ sẽ làm là khám lâm sàng và hỏi bệnh sử của bạn qua một loạt các câu hỏi và đánh giá các dấu hiệu và triệu chứng phổ biến, có thể bao gồm:

  • Da và mắt xuất hiện màu vàng (vàng da);
  • Đau bụng và phù;
  • Phù ở chân và mắt cá chân;
  • Ngứa da;
  • Nước tiểu sậm màu;
  • Phân bạc màu, màu mỡ hoặc có máu;
  • Mệt mỏi kéo dài;
  • Buồn nôn hoặc nôn;
  • Ăn mất ngon;
  • Dễ bầm tím.

Sau khi xem xét các triệu chứng, bác sĩ có thể muốn biết về tiền sử bệnh lý của bạn. Hãy cho bác sĩ biết nếu trong gia đình bạn có người mắc bệnh gan, hoặc nếu bạn đang dùng bất cứ loại thuốc/thảo dược bổ sung hay bạn có bất kỳ bệnh lý nào khác.

Để xác định nguyên nhân gây ra các triệu chứng, bác sĩ cũng có thể hỏi về các hoạt động gần đây, chẳng hạn như quan hệ tình dục không có biện pháp bảo vệ, sử dụng ma túy, uống rượu, dùng chung kim tiêm. Đừng xẩu hổ, bạn hãy cố gắng chia sẻ với bác sĩ vì họ sẽ giúp đỡ bạn tìm ra đầu mối gây bệnh hoặc triệu chứng của bạn. Tiếp theo, bác sĩ sẽ khám thực thể cho bạn để xác định các dấu hiệu của bệnh gan. Bằng cách nhấn vào vùng gan, bác sĩ sẽ kiểm tra:

  • Gan phì đại (gan to): gan to có thể là một dấu hiệu của bệnh viêm gan, tắc nghẽn, gan nhiễm mỡ, hoặc ung thư;
  • Khối u: Nếu bạn cảm thấy có một khối u trong người, bác sĩ cũng sẽ chú ý và đánh giá thêm để xem liệu nó có ác tính không;
  • Hình dạng gan bất thường: độ cứng, hình dạng gan không đều, gan có bờ tù, có nốt – sẹo trong gan do xơ gan.
  • Đau vùng gan: Đau và khó chịu vùng gan có thể là dấu hiệu xuất huyết, viêm gan hoặc ung thư.

Ngoài việc kiểm tra gan, bác sĩ có thể kiểm tra các bộ phận khác của cơ thể. Dưới đây là một số dấu hiệu bác sĩ muốn tìm kiếm để chuẩn đoán về bệnh gan:

  • Tụ dịch trong bụng (cổ trướng) gây sưng bụng;
  • Phì đại bất thường của lách (lách to);
  • Buồn ngủ và lú lẫn;
  • Buồn nôn và nôn;
  • Vàng da hoặc mắt (hội chứng vàng da);
  • Ngứa da;
  • Phù chân và mắt cá chân;
  • Bầm không rõ nguyên nhân.

Bác sĩ sẽ không xác định kết quả chuẩn đoán ngay mà sẽ chờ sau khi thực hiện cận lâm sàng xong. Có ba loại cận lâm sàng chính được thực hiện trong chẩn đoán bệnh gan: xét nghiệm máu, xét nghiệm hình ảnh và phân tích mô.

Bạn sẽ làm các xét nghiệm nào để chẩn đoán bệnh gan?

Để chẩn đoán bệnh gan, bác sĩ sẽ cho bạn thực hiện nhiều xét nghiệm giúp đưa ra nhận định chính xác. Bạn cần làm:

Xét nghiệm máu

Xét nghiệm máu là loại xét nghiệm phổ biến nhất cho bệnh gan và cũng là xét nghiệm đầu tiên bác sĩ yêu cầu thực hiện để có các thông tin sau:

  • Công thức máu. Công thức máu của bạn có thể có giảm hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu. Điều này khẳng định rằng có bệnh gan tiến triển gây ức chế sản xuất tế bào máu;
  • Tăng men gan. Men AST (Aspartate amionotransferase) và ALT (Alanine aminotransferase) trong huyết thanh là những enzyme sản xuất bởi gan. Có quá nhiều enzyme có nghĩa là gan bạn gặp vấn đề do chấn thương, viêm gan, gan nhiễm mỡ do rượu và không do rượu;
  • Tăng men GGT (Gamma glutamyl transferase) và ALP (Alkaline Phosphatase). Đây cũng là những men tăng lên khi một người mắc bệnh gan, chúng thường được giải phóng từ các ống dẫn mật;
  • Tăng bilirubin. Nồng độ bilirubin tăng trong máu khi mắc bệnh gan. Bilirubin được mang đến gan, nơi chúng sẽ được chuyển hóa. Bilirubin tăng có nghĩa là nồng độ các yếu tố đông máu cao hơn và tăng nguy cơ chảy máu và dễ bị bầm tím.
  • Mức albumin thấp. Albumin là một protein được sản xuất tại gan. Khi bạn có một bệnh gan, gan không thể sản xuất đủ albumin cho cơ thể của bạn sử dụng.

Việc xét nghiệm máu, khám lâm sàng và bệnh sử sẽ giúp bác sĩ có thể chẩn đoán các loại bệnh gan sau:

 Xét nghiệm hình ảnh

Xét nghiệm hình ảnh là một loại cận lâm sàng để chẩn đoán bệnh gan. Những phương pháp này được sử dụng đặc biệt để đánh giá kích thước khối u hay sẹo trong gan, bao gồm:

  • X-quang bụng. Tia X tạo ra những hình ảnh bên trong cơ thể dưới dạng những bóng màu đen và trắng;
  • Chụp cắt lớp vi tính (CT scan). Sử dụng thiết bị X-quang đặc biệt để tạo những hình ảnh mặt cắt ngang của cơ thể;
  • Chụp cộng hưởng từ (MRI). Chụp cộng hưởng từ (MRI) sử dụng một nam châm lớn và sóng điện từ để nhìn vào các cơ quan và các cấu trúc bên trong cơ thể. Nó tạo ra hình ảnh chi tiết hơn X-quang và CT scan;
  • Nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP). Một camera nhỏ gắn vào một ống mỏng dài gọi là ống nội soi, hoặc gọi tắt là ống soi, cho phép bác sĩ quan sát các vấn đề của đường mật hoặc các hệ thống ống của tụy.

Khi chụp X-quang, CT scan và MRI, bạn sẽ đứng hoặc nằm trên thiết bị để ghi lại những hình ảnh của gan. Bạn sẽ không cảm thấy đau đớn, cũng không phải chuẩn bị gì để làm xét nghiệm.

Đối với nội soi, bác sĩ sẽ cho bạn biết những nguy cơ của xét nghiệm này và làm thế nào để chuẩn bị. Nói chung, bạn sẽ được hướng dẫn nhanh chóng trước khi thực hiện. Bạn không được ăn uống, hút thuốc và nhai kẹo cao su từ 8 giờ trước khi nội soi.

Trong khi làm xét nghiệm nội soi ngược dòng, bạn có thể cần phải nằm ngửa hoặc nghiêng trên một bàn X-quang. Nếu bác sĩ thấy cần thiết thì bạn sẽ được tiêm thuốc an thần vào tĩnh mạch cánh tay để giúp bạn thư giãn và không cảm thấy đau. Bác sĩ sẽ đưa một ống nội soi xuống thực quản, qua dạ dày, và vào tá tràng để kiểm tra các khối u.

Phân tích mô

Phân tích mô, còn được gọi là sinh thiết gan, sẽ xem xét một mẫu mô của gan. Bạn có thể cần được gây mê tổng quát để không cảm thấy đau đớn trong suốt quá trình. Bác sĩ sẽ cắt một vết nhỏ trên da bạn và sử dụng một cây kim dài và mỏng hướng về gan để lấy một mẫu tế bào gan. Sau khi lấy mẫu, vết rạch được khâu lại. Nó sẽ lành và chỉ để lại sẹo rất nhỏ.

Sau đó mẫu được kiểm tra dưới kính hiển vi để tìm tế bào ung thư, vi khuẩn hoặc mỡ trong gan. Điều này sẽ giúp bác sĩ xác định nguyên nhân của bệnh gan.

Bên cạnh 3 hình thức trên, có thể có các xét nghiệm khác. Nếu bạn có bất kỳ lo lắng hay thắc mắc nào, hãy thảo luận với bác sĩ.

Hello Health Group không đưa ra các lời khuyên, chẩn đoán hay các phương pháp điều trị y khoa.

Bài viết này có hữu ích cho bạn không?
happy unhappy"
Nguồn tham khảo

Bài có nhiều người đọc

Xét nghiệm đo thời gian prothrombin

Xét nghiệm đo thời gian prothrombin là một loại xét nghiệm giúp đánh giá khả năng đông máu, cầm máu, hỗ trợ trong chẩn đoán bệnh lý về gan.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngà Trương

Nóng gan: Làm sao để hạ nhiệt hiệu quả?

Nóng gan gây nổi mụn, ngứa ngáy da chỉ là những biểu hiện bên ngoài cho thấy tình trạng tổn thương gan của bạn đang nằm trong mức báo động.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Hoàng Trí

Tác dụng của rau muống là gì? Có nên ăn mỗi ngày không?

Tác dụng của rau muống được đánh giá cao trong việc ngăn ngừa và điều trị bệnh mãn tính. Rau muống cũng có nhiều lợi ích cho da và tóc.

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Võ Châu Khoa

[Infographic] Các biện pháp phòng ngừa bệnh gan hiệu quả

Bệnh gan gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng cho sức khỏe. Tuy nhiên nếu áp dụng các biện pháp phòng ngừa bệnh gan, bạn hoàn toàn có thể chủ động trong việc ngăn ngừa căn bệnh này. 

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Lan Quan

Bạn có thể quan tâm

Nội soi mật tụy ngược dòng ERCP

Nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP)

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngà Trương
Ngày đăng 24/04/2020
chụp cộng hưởng từ mật tụy

Chụp cộng hưởng từ mật tụy (MRCP)

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngà Trương
Ngày đăng 11/04/2020
điện di protein huyết thanh

Điện di protein huyết thanh

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngọc Vũ
Ngày đăng 21/03/2020
tăng men gan

Triệu chứng tăng men gan

Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh
Tác giả Ngọc Vũ
Ngày đăng 14/03/2020