Bác sĩ sẽ làm gì nếu thuốc chống trầm cảm của bạn không còn tác dụng?

Tác giả: Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh

Cố gắng hình dung những gì đang diễn ra để cố điều chỉnh bản thân không phải là việc bạn nên làm khi thuốc chống trầm cảm mất tác dụng.

“Đọc vị” trầm cảm

Khi bạn cảm thấy chán nản, thờ ơ với mọi thứ xung quanh trong một thời gian dài thì rất có thể bạn đang có những biểu hiện đầu tiên của chứng trầm cảm.

Đây là một chứng rối loạn tâm trạng do các biến cố nội tâm hoặc tác động từ ngoại cảnh. Người mắc chứng trầm cảm kéo dài có thể ảnh hưởng đến hành vi, suy nghĩ. Từ đó, có thể gây ra nhiều hậu quả tiêu cực cho chính mình và cho những người xung quanh.

Bệnh trầm cảm có thể xảy ra ở nhiều độ tuổi khác nhau, nhưng chủ yếu là từ 18 đến 45, phụ nữ dễ mắc bệnh hơn nam giới. Hội chứng này có tỷ lệ cao ở những người gặp cuộc sống hôn nhân bế tắc hoặc thất nghiệp. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết, chỉ 25% người mắc bệnh trầm cảm trên thế giới được điều trị kịp thời và đúng phương pháp. Đến năm 2020, trầm cảm xếp thứ 2 trong số những căn bệnh phổ biến toàn cầu với khoảng 121 triệu người mắc.

Những thông tin dưới đây có thể sẽ hữu ích cho bạn hoặc người thân.

Theo nghiên cứu của Trường Y khoa Harvard, có đến 57% số người sử dụng thuốc bị tái phát triệu chứng sau một thời gian sử dụng. Trong một số trường hợp, thuốc chống trầm cảm hoàn toàn mất tác dụng.

Bác sĩ Robert Hedaya, giáo sư Lâm sàng Ngành Tâm thần học tại Trường Đại học Y Georgrtown, khuyên rằng: “Nếu bạn cảm thấy loại thuốc chống trầm cảm bạn đang dùng không còn tác dụng như ban đầu, điều đầu tiên bạn nên làm là thông báo cho bác sĩ”.

Bác sĩ Hedaya lý giải rằng có hàng loạt yếu tố dẫn đến việc bệnh trầm cảm tái phát do các loại thuốc chống trầm cảm mất tác dụng. Đó có thể là sự thay đổi trạng thái mối quan hệ hoặc một căn bệnh tiềm ẩn nào đó. Bất kể nguyên nhân đó là gì, bác sĩ cũng cũng sẽ giúp bạn sắp xếp tất cả mọi biến cố và tìm được cách khắc phục tốt nhất.

Bác sĩ Hedaya gợi ý những giải pháp hữu hiệu cho các tình trạng “kháng thuốc” mà bạn đang gặp phải dưới đây:

Phác đồ điều trị tâm lý

thuốc chống trầm cảm mất tác dụng

Nếu thuốc chống trầm cảm của bạn dường như không có tác dụng thì có thể bạn chưa tìm được giải pháp đúng để giải quyết nguyên nhân khiến bạn rơi vào trầm cảm. Nói cách khác, loại thuốc chống trầm cảm bạn đang sử dụng chỉ có tác dụng ngắn hạn.

Cùng quan điểm trên, bác sĩ Michelle Riba – giáo sư lâm sàng về tâm thần học tại Đại học Michigan cho rằng thuốc chữa bệnh rất quan trọng nhưng điều kiện quyết định khả năng khỏi bệnh của bạn là dùng thuốc cùng với phác đồ điều trị tâm lý. Bác sĩ Riba nói thêm: “Nếu bạn không sẵn sàng với phác đồ 1 đối 1 thì bạn có thể tham gia vào các nhóm hỗ trợ trầm cảm”.

Sử dụng thuốc với liều lượng thích hợp

Bác sĩ có thể đề nghị bạn tăng hoặc giảm liều lượng thuốc bạn đang sử dụng để giúp thuốc phát huy hết công dụng của nó. Tuy nhiên, trước khi có những đề nghị đó, bác sĩ phải xem xét những thói quen sinh hoạt thường ngày của bạn có ảnh hưởng đến mức độ hiệu quả của các loại thuốc chống trầm cảm hay không. Ví dụ, việc bạn hút thuốc hoặc dùng các chất kích thích khác sẽ làm ức chế quá trình phát huy công dụng của các loại thuốc chống trầm cảm. Ở những trường hợp khác, thuốc chống trầm cảm lại hoạt động độc lập, không bị chất kích thích làm giảm tác dụng.

Nếu liều lượng nằm trong mức cho phép của nhà sản xuất, bác sĩ sẽ theo dõi những phản ứng triệu chứng của bạn để đề nghị lượng dùng phù hợp.

Một lựa chọn khác bạn có thể ứng dụng là hãy thử một loại thuốc chống trầm cảm khác vì thực tế, mỗi loại thuốc sẽ có một cơ chế hoạt động khác nhau.

Ngưng sử dụng thuốc hoàn toàn

Chia sẻ về cách điều trị này, tiến sĩ Steven Hollon – giáo sư Tâm lý học tại Đại học Vanderbilt khuyên bạn nên ngừng dùng thuốc hẳn trong một thời gian. Sau đó, bạn tái sử dụng để giúp cơ thể có điều kiện thích nghi.

Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, bác sĩ khuyến cáo bạn không nên thực hiện biện pháp này một mình mà hãy phối hợp với bác sĩ để được hướng dẫn và áp dụng. Nếu làm một mình, tình trạng của bạn có thể tồi tệ hơn trong thời gian ngưng dùng thuốc. Thậm chí, bạn có thể tự tử do không kiểm soát được hành vi.

Phương pháp điều trị không dùng thuốc

tập thể dục chống trầm cảm

Không thể phủ nhận tác dụng tuyệt vời của việc tập thể dục đối với sức khỏe thể chất và tinh thần. Có nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, tập thể dụng sẽ giúp bạn triệt tiêu các triệu chứng trầm cảm nếu các loại thuốc bạn đang sử dụng không phát huy công dụng.

Một báo cáo của Đại học Y khoa Baylor và các kết quả nghiên cứu tổng quan năm 2019 đều chỉ ra rằng những người thường xuyên chạy bộ hoặc tập yoga đều có khả năng kiểm soát các triệu chứng tâm thần tốt hơn những người ít hoặc không tập thể dục.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là bạn ngừng hẳn việc sử dụng thuốc mà bác sĩ đã kê đơn. Hãy cứ áp dụng hết tất cả các lời khuyên của bác sĩ, kết hợp với việc tập thể dục đều đặn, điều đó sẽ có ích cho bạn.

Trương Phương Đài / HELLO BACSI

Bạn có thể quan tâm đến chủ đề:

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Ngày đăng: Tháng Năm 13, 2019 | Lần cập nhật cuối: Tháng Năm 13, 2019

Nguồn tham khảo
Bài có nhiều người đọc