19/11 Ngày Quốc tế Đàn Ông (International Men’s Day) là dịp được Liên Hợp Quốc và nhiều tổ chức y tế sử dụng để kêu gọi nâng cao nhận thức về sức khỏe thể chất – tinh thần của nam giới. Đây không chỉ là ngày tôn vinh phái mạnh, mà còn là lời nhắc rằng đàn ông trên toàn thế giới đang đối mặt với nhiều vấn đề sức khỏe bị bỏ quên hoặc chưa được quan tâm đúng mức.
Các thống kê y tế toàn cầu cho thấy nam giới có nguy cơ tử vong cao hơn ở nhiều bệnh lý nghiêm trọng, lại ít đi khám định kỳ và thường lảng tránh chăm sóc sức khỏe thể chất lẫn tinh thần. Chính vì vậy, ngày 19/11 là thời điểm quan trọng để nhấn mạnh rằng: sức khỏe nam giới cần được nhìn nhận nghiêm túc hơn bao giờ hết.
1. Vì sao cần có Ngày Quốc tế Đàn Ông?
Ngày Quốc tế Đàn Ông bắt đầu được tổ chức vào năm 1999 và đến nay đã lan rộng ở hơn 70 quốc gia. UNESCO và nhiều tổ chức sức khỏe cộng đồng xem đây là thời điểm để:
- Nâng cao nhận thức về các vấn đề sức khỏe nam giới
- Hỗ trợ sức khỏe tinh thần và phòng ngừa tự tử
- Khuyến khích lối sống lành mạnh
- Cải thiện mối quan hệ gia đình – xã hội
- Công nhận những đóng góp tích cực của đàn ông
Trong thông điệp của Liên Hợp Quốc, mục tiêu đầu tiên của ngày 19/11 là:
“Tập trung vào sức khỏe và phúc lợi thể chất, tinh thần của nam giới và trẻ em trai.”
Điều này cho thấy việc chăm sóc sức khỏe phái mạnh là một phần quan trọng của sức khỏe cộng đồng.
2. Sức khỏe nam giới đang bị bỏ quên như thế nào?
Các nghiên cứu y khoa quốc tế chỉ ra rằng nam giới có nguy cơ bệnh tật và tử vong cao hơn phụ nữ ở nhiều nhóm bệnh, nhưng lại ít tìm kiếm sự hỗ trợ hoặc thăm khám định kỳ.
2.1. Nam giới tử vong sớm hơn phụ nữ
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tuổi thọ trung bình của nam giới luôn thấp hơn nữ giới. Một lý do quan trọng là nam giới tỉ lệ tử vong cao hơn ở các bệnh:
- Tim mạch
- Tai nạn giao thông
- Bệnh gan do rượu
- Ung thư phổi
- Tự tử
Nam giới thường ít đi khám sức khỏe, ít xét nghiệm tầm soát và có xu hướng phớt lờ các triệu chứng ban đầu.
2.2. Tỷ lệ tự tử ở nam giới cao hơn
WHO cho biết nam giới có khả năng tử vong do tự tử cao gấp gần 2 lần nữ giới ở nhiều quốc gia.
Nguyên nhân thường liên quan đến:
- Áp lực tài chính – nghề nghiệp
- Sự kỳ vọng xã hội “phải mạnh mẽ”
- Ngại chia sẻ cảm xúc
- Hạn chế tìm kiếm giúp đỡ khi stress
Điều này khiến sức khỏe tinh thần nam giới trở thành vấn đề cần được quan tâm nghiêm túc.
2.3. Nguy cơ bệnh tim mạch cao hơn
Theo CDC (Mỹ), nam giới có nguy cơ mắc bệnh tim sớm hơn phụ nữ khoảng 5–10 năm.
Các yếu tố nguy cơ thường gặp:
- Hút thuốc
- Béo bụng
- Stress
- Ít vận động
- Cholesterol cao
- Huyết áp cao
Bệnh tim mạch vẫn là nguyên nhân tử vong hàng đầu ở nam giới.
2.4. Bệnh lý nam khoa ít được chú ý
Rối loạn cương, giảm testosterone, viêm tuyến tiền liệt hoặc lo âu về sinh lý nam là vấn đề khá phổ biến nhưng nhiều đàn ông ngại nói ra hoặc không đi khám. Điều này dẫn đến trì hoãn chẩn đoán và giảm chất lượng cuộc sống.
3. Những vấn đề sức khỏe nam giới thường gặp và dễ bị bỏ qua
3.1. Ung thư tuyến tiền liệt và ung thư tinh hoàn
- Ung thư tinh hoàn: phổ biến nhất ở nam giới 15–35 tuổi.
- Ung thư tuyến tiền liệt: thường gặp ở nam trên 50 tuổi.
Tầm soát giúp phát hiện sớm và điều trị hiệu quả hơn.
Nam giới thường che giấu cảm xúc hơn phụ nữ. Điều này khiến:
- Stress tích tụ
- Rối loạn lo âu
- Rối loạn trầm cảm
- Nguy cơ sử dụng rượu, chất kích thích để “giải tỏa”
Harvard Health cho biết nam giới ít tìm đến trị liệu tâm lý hơn, dù lợi ích mang lại rất lớn.
Béo phì, tăng mỡ máu và tiểu đường type 2 đang tăng nhanh ở đàn ông châu Á, liên quan đến:
- Ăn mặn
- Uống rượu bia thường xuyên
- Thiếu ngủ
- Ít vận động
WHO thống kê rằng hơn 75% tử vong do tai nạn giao thông là nam giới – thể hiện sự cần thiết của các hành vi lái xe an toàn.
4. Nam giới cần làm gì để sống khỏe hơn?
4.1. Khám sức khỏe định kỳ mỗi năm
Nam giới nên thực hiện:
- Xét nghiệm mỡ máu
- Đo huyết áp
- Kiểm tra đường huyết
- Tầm soát ung thư tuyến tiền liệt và tinh hoàn (tùy lứa tuổi)
- Kiểm tra chức năng gan (nếu uống rượu thường xuyên)
4.2. Chăm sóc sức khỏe tinh thần
- Chia sẻ với người thân hoặc chuyên gia
- Giảm áp lực bằng cách nghỉ ngơi hợp lý
- Không tự chịu đựng hoặc che giấu cảm xúc
4.3. Tập thể dục ít nhất 150 phút/tuần
Các bài tập phù hợp:
- Đi bộ nhanh
- Tập gym
- Bơi lội
- Yoga cho nam giới
4.4. Giảm rượu bia và bỏ hút thuốc
Theo WHO, thuốc lá là nguyên nhân gây ung thư phổi hàng đầu ở nam giới, còn rượu làm tăng nguy cơ bệnh gan, tim mạch và trầm cảm.
4.5. Xây dựng lối sống cân bằng
- Ngủ đủ 7–8 giờ
- Giảm ăn mặn và đường
- Giữ cân nặng ổn định
- Tránh làm việc quá sức kéo dài
Kết luận: Ngày 19/11 là lời nhắc để đàn ông quan tâm đến sức khỏe của chính mình
“19/11 Ngày Quốc tế Đàn Ông” không chỉ là ngày tôn vinh phái mạnh, mà còn nhấn mạnh rằng sức khỏe nam giới vẫn đang bị bỏ quên. Những thay đổi nhỏ như đi khám định kỳ, tập thể dục, chia sẻ cảm xúc hoặc giảm rượu bia có thể giúp đàn ông sống khỏe, sống lâu hơn.
Chăm sóc bản thân không phải là yếu đuối – đó là trách nhiệm với chính mình và gia đình.
