Nem nướng là món ăn đường phố quen thuộc của người Việt với hương vị thơm ngon, hấp dẫn. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết cách làm nem nướng vừa chuẩn vị, đảm bảo dinh dưỡng mà lại tốt cho sức khỏe.
Trong bài viết sau, Hello Bacsi sẽ chia sẻ cách làm nem nướng đơn giản tại nhà, đảm bảo vẫn giữ nguyên hương vị đặc trưng nhưng lại ít dầu mỡ và gia vị, phù hợp với cả chế độ ăn của người bệnh tiểu đường, tim mạch và các bệnh mạn tính khác.
Người bệnh mạn tính vẫn có thể thưởng thức nem nướng
Nguyên liệu chính của món nem nướng bao gồm thịt heo tươi xay, ướp với các loại gia vị như hành, tỏi, tiêu… rồi đem nướng trên bếp than hồng hoặc lò nướng để tạo ra mùi vị hấp dẫn.
Dù vậy, đối với những người gặp các vấn đề sức khỏe như tim mạch, tiểu đường hay huyết áp, nem nướng truyền thống thường ít là lựa chọn phù hợp cho chế độ ăn bệnh lý.
Tuy nhiên, chỉ với việc lựa chọn nguyên liệu phù hợp và một chút biến tấu trong phương pháp chế biến, bạn hoàn toàn có thể tạo ra phiên bản nem nướng an toàn cho sức khỏe ngay tại nhà, giúp giảm lượng calo và chất béo xấu, hỗ trợ kiểm soát sức khỏe cho người mắc các bệnh mạn tính.
Cách làm nem nướng phù hợp với sức khỏe người bệnh mạn tính
Nguyên liệu làm nem nướng tại nhà
- 500g thịt heo (chọn phần thịt heo nạc, ít mỡ)
- 1 củ hành tây
- Gừng tươi
- Ớt quả
- Hành ngò
- Thì là
- Tỏi băm
- Gia vị: hạt nêm (nên chọn loại hạt nêm giảm muối), đường, nước mắm, tiêu, ớt bột.
Các bước trong cách làm nem nướng cho người bệnh mạn tính
Bước 1: Sơ chế thịt và nguyên liệu
- Thịt heo rửa sạch, thái thành từng lát mỏng để xay.
- Hành ngò rửa sạch. Hành tây lột vỏ, rửa sạch, bào nhỏ rồi vắt ráo nước.
- Gừng tươi cạo sạch vỏ, băm nhuyễn.
Bước 2: Cách làm hỗn hợp nem nướng
- Cho thịt heo, hành ngò, thì là và ớt vào máy xay nhuyễn.
- Đổ hỗn hợp ra tô lớn, thêm hành tây, gừng băm, tỏi băm, hạt nêm, tiêu, ớt bột vào tô. Bạn có thể điều chỉnh lượng gia vị tùy theo khẩu vị nhưng nên giữ ở mức tối thiểu.
- Trộn đều hỗn hợp, sau đó đậy kín và ướp lạnh khoảng 1 – 2 tiếng để gia vị ngấm đều.
Bước 3: Công đoạn nướng nem trong cách làm nem nướng
- Chuẩn bị một số xiên que để làm que cầm nem nướng. Sau khi đủ thời gian ướp lạnh, lấy hỗn hợp ra. Chia hỗn hợp thành các phần nhỏ, dùng tay nắn phần thịt quanh chiếc đũa để tạo hình nem.
- Sử dụng nồi chiên không dầu hoặc lò nướng để nướng nem ở nhiệt độ vừa phải để đảm bảo nem chín đều cả trong lẫn ngoài mà không bị cháy khét.
Bước 4: Chuẩn bị rau sống và nước chấm
Nem nướng nên được ăn cùng với rau sống, dưa leo, xà lách để bổ sung chất xơ và hỗ trợ tiêu hóa.
Đối với nước chấm, bạn có thể sử dụng nước mắm chanh tỏi ít đường hoặc nước chấm từ các loại gia vị thảo mộc để đảm bảo sức khỏe.
Nem nướng là món ăn truyền thống phổ biến ở nhiều vùng miền Việt Nam. Mỗi nơi lại có những nét riêng về cách chế biến và nguyên liệu. Nổi bật là nem nướng Thanh Hóa và nem nướng miền Tây. Cả hai loại nem nướng đều có cách chế biến độc đáo, phản ánh văn hóa ẩm thực của từng vùng miền. Nem nướng Thanh Hóa nổi bật với cách chọn nguyên liệu thiên về tính dân dã và đậm chất đồng quê. Cách làm nem nướng kết hợp với thính gạo, một loại gia vị làm từ gạo rang xay mịn, tạo ra mùi vị đặc trưng. Điều đặc biệt ở Thanh Hóa là nem được gói trong nhiều lớp lá, gồm lá chuối, lá ổi và lá đinh lăng rồi được đem đi ủ trong 2-3 ngày để tạo ra vị chua tự nhiên, sau đó mới được nướng trên lửa than, mang đến một phong vị riêng biệt khó lẫn. Trong khi đó, điểm khác biệt lớn trong cách làm nem nướng miền Tây là việc sử dụng rượu Mai Quế Lộ và mật ong, hai thành phần tạo nên hương thơm dịu ngọt, làm cho nem nướng miền Tây có vị mềm mại hơn. Ngoài ra, dầu mỡ hành được thêm vào giúp tăng hương vị đậm đà và beo béo của món ăn. Lưu ý trong cách làm nem nướng cho người bệnh mạn tính
1. Kiểm soát lượng muối và đường trong cách làm nem nướng
Đối với người mắc bệnh mạn tính, việc kiểm soát lượng muối và đường trong chế độ ăn uống là cực kỳ quan trọng.
Theo Cleveland Clinic, một chế độ ăn nhiều natri có thể làm tăng huyết áp, tăng nguy cơ mắc bệnh tim và đột quỵ. Đây là những nguyên nhân tử vong hàng đầu trên toàn thế giới.
Vì vậy, khi làm nem nướng, bạn nên lựa chọn các gia vị ít natri, như bột nêm ít natri hoặc các loại thảo mộc như húng quế, ngò rí để gia tăng hương vị mà không cần thêm muối. Đồng thời, bạn cần hạn chế việc sử dụng đường khi làm nước chấm.
Một nghiên cứu được công bố vào năm 2014 trên Tạp chí Y khoa Nội khoa JAMA đã tìm thấy mối liên hệ giữa chế độ ăn nhiều đường và nguy cơ tử vong do bệnh tim cao hơn. Trong suốt quá trình nghiên cứu kéo dài 15 năm, những người hấp thụ 17% đến 21% lượng calo từ đường bổ sung có nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch cao hơn 38% so với những người tiêu thụ 8% lượng calo dưới dạng đường bổ sung. 2. Tránh dầu mỡ trong quá trình chế biến
Chế độ ăn nhiều dầu mỡ không chỉ chứa nhiều calo mà còn có thể ảnh hưởng đến mức cholesterol trong máu, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch. Thay vì chiên nem nướng với nhiều dầu, bạn có thể sử dụng lò nướng để nướng nem hoặc dùng chảo chống dính với một lớp dầu rất mỏng. Bạn nên sử dụng dầu olive nguyên chất vì loại dầu này có tác dụng giảm viêm, phòng ngừa bệnh tim mạch và giảm nguy cơ ung thư.
3. Chọn các loại rau và gia vị phù hợp trong cách làm nem nướng cho người bệnh mạn tính
Rau sống và các loại gia vị không chỉ giúp tăng hương vị cho món nem nướng mà còn bổ sung chất xơ và các vitamin thiết yếu, hỗ trợ tiêu hóa cho người mắc bệnh mạn tính.
Khi chọn rau sống, bạn hãy ưu tiên các loại rau xanh như xà lách, rau thơm hoặc dưa leo, vì chúng giàu chất xơ và ít calo; giúp người bệnh cảm thấy no hơn và hỗ trợ kiểm soát cân nặng.
Ngoài ra, khi sử dụng gia vị, bạn nên ưu tiên các loại gia vị tự nhiên như tỏi, hành, gừng, sả và tiêu. Những gia vị này không chỉ làm món ăn thêm hấp dẫn mà còn có lợi cho sức khỏe, giúp cải thiện hệ miễn dịch và tiêu hóa.
Mẹo biến tấu trong cách làm nem nướng lành mạnh cho người bệnh mạn tính
1. Cách làm nem nướng không sử dụng thịt mỡ
Thay vì sử dụng thịt heo xay có lẫn mỡ, bạn có thể chọn phần thịt heo nạc, như thịt thăn hoặc thịt đùi, vẫn đảm bảo lượng protein mà lại giúp giảm lượng calo và chất béo bão hòa.
Theo Bảng thành phần thực phẩm Việt Nam – Bộ Y tế, 100g phần ăn được của thịt lợn nạc cung cấp 139 Kcal năng lượng và 19g protein, 7g chất béo. Trong khi đó, cũng 100g phần ăn được của thịt lợn nửa nạc, nửa mỡ cung cấp đến 260 Kcal năng lượng, trong đó có 16.5g protein, nhưng lượng chất béo tăng gấp 3 lần là 21.5g. Để nem giữ được độ mềm, dai mà không cần thịt mỡ, bạn có thể thêm một chút bột năng hoặc bột bắp vào hỗn hợp thịt. Đồng thời, trước khi trộn các nguyên liệu, bạn nên dùng chày giã nhuyễn một lúc để thịt đủ độ quánh và ngấm đều gia vị hơn.
2. Cách làm nem nướng kết hợp thịt gà thay cho thịt heo
- Sử dụng thịt gà thay cho thịt heo là một lựa chọn thay thế tuyệt vời cho người bệnh mạn tính.
- Thịt gà, đặc biệt phần ức gà là một loại protein cực kỳ tốt và rất ít chất béo. Khi chế biến nem nướng với thịt gà, bạn có thể sử dụng ức gà xay và ướp cùng các loại gia vị tự nhiên như hành tỏi, thì là, gừng, tiêu.
- Để giữ độ ẩm cho nem nướng, bạn có thể thêm một ít dầu ô liu khi trộn nguyên liệu giúp thịt không bị khô khi nướng. Nem nướng từ thịt gà không chỉ mang lại hương vị nhẹ nhàng, thanh đạm mà còn dễ tiêu hóa, phù hợp với người mắc các bệnh mạn tính.
3. Cách làm nem nướng chay với nấm và đậu hũ
Nem nướng chay là một lựa chọn lý tưởng cho người bệnh mạn tính, đặc biệt là những người muốn giảm tiêu thụ đạm động vật. Bạn có thể biến tấu món nem nướng bằng cách sử dụng sườn non chay, nấm hương và đậu hũ trắng làm nguyên liệu chính. Bạn có thể tham khảo cách làm nem chay đơn giản dưới đây:
- Sơ chế nguyên liệu: Đậu hũ thái miếng. Nấm hương ngâm rửa sạch, thái nhỏ. Sườn non chay ngâm mềm, vắt ráo nước rồi xé sợi.
- Chế biến: Cho sả băm, tỏi và nấm hương vào máy xay nhuyễn. Sau đó, cho thêm sườn non chay, hạt nêm, tiêu vào tiếp tục xay nhuyễn để hỗn hợp dai hơn. Sau khi xay, dùng tay trộn hỗn hợp với hẹ băm và đậu hũ khoảng 10 phút. Bước cuối cùng, chia hỗn hợp thành các phần bằng nhau và nắn quanh đũa để tạo hình nem rồi đem đi nướng.
Bạn có thể nướng nem chay bằng lò nướng hoặc chảo chống dính để tránh dầu mỡ, đảm bảo món ăn vẫn thơm ngon mà không ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh.
Việc điều chỉnh nguyên liệu và gia vị trong món nem nướng không chỉ giúp duy trì hương vị thơm ngon đặc trưng mà còn đảm bảo an toàn cho sức khỏe, đặc biệt là đối với người mắc bệnh mạn tính.
Bằng cách giảm phần thịt mỡ, thay đổi phương pháp chế biến và lựa chọn các loại rau, gia vị phù hợp, bạn có thể dễ dàng biến tấu món ăn truyền thống này thành một lựa chọn lành mạnh hơn.
Hy vọng những chia sẻ về cách làm nem nướng tại nhà sẽ giúp bạn tự tin chế biến món ăn này mà không phải lo ngại về vấn đề sức khỏe. Hãy thử ngay công thức này và thêm vào thực đơn của gia đình để có những bữa ăn vừa ngon miệng, vừa bổ dưỡng. Đừng quên chia sẻ kết quả và trải nghiệm của bạn để cùng nhau lan tỏa những món ăn tốt cho sức khỏe nhé.
Healthify – Loạt nội dung mới lần đầu tiên xuất hiện trên Hello Bacsi – Giới thiệu các công thức nấu nướng, chế biến món ăn thân thuộc trong bữa ăn gia đình theo cách “thân thiện, lành mạnh và dinh dưỡng” cho sức khỏe, nhất là phù hợp với các tình trạng bệnh mạn tính. Theo Tổ chức Y tế Thể giới (WHO), ít nhất 80% các bệnh tim, đột quỵ và tiểu đường; đồng thời 40% các bệnh ung thư có thể được ngăn ngừa và kiểm soát tốt nếu mọi người ăn uống lành mạnh hơn, bên cạnh việc điều chỉnh chế độ sinh hoạt, tập luyện và không hút thuốc lá. Qua loạt nội dung này, Hello Bacsi mong rằng bạn và người thân có thể chủ động hơn trong việc chăm sóc và quản lý sức khỏe bản thân và gia đình một cách hiệu quả và tối ưu. 
