Nguyên nhân ung thư vú là do đâu? Các yếu tố nguy cơ và cách phòng ngừa

    Nguyên nhân ung thư vú là do đâu? Các yếu tố nguy cơ và cách phòng ngừa

    Nguyên nhân ung thư vú vẫn chưa được xác định rõ ràng, do đó rất khó để hiểu rõ lý do tại sao một phụ nữ có thể phát triển ung thư vú còn những người khác thì không. Tuy nhiên, có những yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến khả năng phát triển ung thư vú.

    Mời bạn cùng Hello Bacsi tìm hiểu nguyên nhân có thể khiến bạn mắc ung thư vú để biết cách phòng ngừa bệnh thông qua bài viết này nhé!

    Nguyên nhân ung thư vú là do đâu?

    Ung thư vú xảy ra khi một số tế bào đột biến trong vú bắt đầu phát triển bất thường. Các tế bào này phân chia một cách bất thường và nhanh hơn các tế bào khỏe mạnh, vượt qua được quá trình chết tế bào theo lập trình và/hoặc sửa chữa tế bào lỗi, từ đó tạo thành một khối u ác tính. Khối u ác tính này có thể lan tràn từ vú đến các hạch bạch huyết lân cận hoặc đến các bộ phận khác trên cơ thể.

    Vậy, vì sao các tế bào này lại nhân lên bất thường, nguyên nhân bị ung thư vú là do đâu?

    Nguyên nhân ung thư vú là do di truyền

    nguyên nhân ung thư vú do di truyền

    Các bác sĩ ước tính rằng khoảng 5 – 10% nguyên nhân ung thư vú có liên quan đến đột biến gen di truyền qua các thế hệ trong một gia đình. Nếu mẹ, chị gái hoặc em gái của bạn được chẩn đoán mắc bệnh ung thư vú hay ung thư buồng trứng, đặc biệt là khi còn trẻ, thì nguy cơ mắc bệnh của bạn sẽ cao hơn.

    Một số gen đột biến di truyền từ cha mẹ sang con cái có thể là nguyên nhân ung thư vú. Trong đó, có thể kể đến đột biến gen BRCA1 và BRCA2. Ngoài ra, các đột biến gen ít phổ biến hơn như TP53 và CHEK2, cũng có liên quan đến việc tăng nguy cơ bệnh ung thư này.

    Các yếu tố nguy cơ khác

    Trên thực tế, phần lớn những người được chẩn đoán mắc bệnh ung thư vú không có tiền sử gia đình mắc bệnh. Vậy, nguyên nhân dẫn đến ung thư vú không phải do di truyền thì là gì?

    Nguyên nhân làm nguy cơ ung thư vú cao hơn cũng có thể là do nội tiết tố trong cơ thể, lối sống kém lành mạnh hoặc những tác nhân khác từ môi trường.

    nguyên nhân ung thư vú và các yếu tố nguy cơ

    Các yếu tố sau đây có thể làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh ung thư vú bao gồm:

    • Mô vú dày hơn. Phụ nữ có mô vú dày hơn sẽ có nguy cơ phát triển ung thư vú cao hơn.
    • Giới tính. Phụ nữ có tỷ lệ mắc ung thư vú cao hơn nam giới (tỉ lệ ung thư vú ở nam chỉ khoảng 1%).
    • Tuổi tác. Nguy cơ phát triển ung thư vú tăng lên theo tuổi tác. Khoảng 8/10 trường hợp bệnh xảy ra ở phụ nữ trên 50 tuổi và đã trải qua thời kỳ mãn kinh.
    • Các bệnh lý của vú. Một số loại u vú lành tính, các tế bào phát triển bất thường trong ống dẫn sữa hay mô vú (nhưng không phải ung thư) có thể làm tăng nhẹ nguy cơ.
    • Từng bị ung thư một bên vú. Nếu từng bị ung thư ở một bên vú, bạn sẽ có nguy cơ phát triển ung thư ở bên vú còn lại.
    • Liệu pháp thay thế hormone sau mãn kinh. Phụ nữ sử dụng liệu pháp thay thế hormone trên 1 năm có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn người chưa từng sử dụng. Một số loại thuốc tránh thai cũng được cho là nguyên nhân ung thư vú tăng cao.
    • Hành kinh sớm và mãn kinh muộn. Bắt đầu hành kinh trước năm 12 tuổi và mãn kinh sau năm 55 tuổi sẽ khiến phụ nữ tiếp xúc với hormone estrogen lâu hơn, làm tăng nguy cơ mắc ung thư vú.
    • Lịch sử sinh sản. Những người phụ nữ sinh con đầu lòng sau năm 30 tuổi, không cho con bú, hoặc không có con có nhiều khả năng mắc bệnh hơn những người khác.
    • Tiếp xúc với bức xạ. Nếu bạn từng xạ trị đầu, cổ hoặc ngực khi còn trẻ (do bệnh lý khác), hay đã từng tiến hành một số thủ thuật y tế có sử dụng bức xạ, chẳng hạn như chụp X-quang và chụp CT thì nguy cơ ung thư vú cũng sẽ tăng lên một chút.
    • Béo phì. Phụ nữ lớn tuổi bị thừa cân hoặc béo phì, rủi ro sẽ cao hơn.
    • Uống nhiều rượu. Càng uống nhiều rượu thì nguy cơ càng tăng.
    • Hút thuốc lá. Hút thuốc lá thường xuyên làm tăng khả năng mắc nhiều loại bệnh ung thư khác nhau, bao gồm cả ung thư vú.

    Ngoài ra, nhiều nghiên cứu cũng cho thấy rằng các yếu tố khác liên quan đến lối sống và môi trường như tiếp xúc với hóa chất có thể gây ung thư và thay đổi hormone nội tiết tố do sinh hoạt, nghỉ ngơi không điều độ cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú.

    Phòng ngừa ung thư vú bằng cách nào?

    nguyên nhân ung thư vú và cách phòng ngừa

    Một số nguyên nhân ung thư vú do di truyền, hoặc nguy cơ cao do tuổi tác hay giới tính thì không thể thay đổi được. Tuy nhiên, bạn vẫn có thể phần nào phòng ngừa và phát hiện sớm bệnh bằng cách:

    • Xét nghiệm di truyền. Nếu có tiền sử gia đình mắc bệnh ung thư vú hoặc ung thư buồng trứng, bác sĩ có thể đề nghị xét nghiệm máu để xác định các đột biến cụ thể trong gen di truyền trong gia đình bạn.
    • Tầm soát ung thư vú. Hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về vấn đề khi nào bạn nên bắt đầu đi khám ung thư vú.
    • Tự kiểm tra vú. Phụ nữ thỉnh thoảng nên tự kiểm tra vú để nhận biết sự thay đổi bất thường và phát hiện kịp thời những dấu hiệu của bệnh.
    • Uống rượu vừa phải. Giới hạn số lượng rượu uống không quá một ly mỗi ngày.
    • Hạn chế hoặc không hút thuốc lá.
    • Tập thể dục thường xuyên. Cố gắng tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày và duy trì vào hầu hết các ngày trong tuần để tăng cường sức khỏe tổng thể.
    • Hạn chế liệu pháp hormone sau mãn kinh. Hãy nói chuyện với bác sĩ về những lợi ích và rủi ro của việc dùng liệu pháp hormone. Để giảm nguy cơ ung thư vú, hãy sử dụng liệu pháp hormone với liều lượng thấp nhất và trong thời gian ngắn nhất theo chỉ định của bác sĩ.
    • Duy trì cân nặng hợp lý. Nếu thừa cân, hãy giảm cân lành mạnh bằng cách giảm số lượng calo nạp vào mỗi ngày và tập thể dục đều đặn.
    • Ăn uống lành mạnh. Phụ nữ ăn theo chế độ Địa Trung Hải với các thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật như trái cây, rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, bổ sung dầu ô liu nguyên chất và các loại hạt hỗn hợp có thể hỗ trợ giảm cân và giảm nguy cơ ung thư vú.

    Hy vọng thông qua bài viết này đã giúp bạn hiểu rõ hơn về nguyên nhân ung thư vú, cũng như các yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng mắc bệnh để biết cách phòng ngừa hiệu quả. Bên cạnh đó, việc chủ động chẩn đoán điều trị ung thư vú sớm cũng là “chìa khóa” giảm bớt mức độ nguy hiểm của căn bệnh này.

    Các bài viết của Hello Bacsi chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.

    Nguồn tham khảo

    Breast cancer. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/breast-cancer/symptoms-causes/syc-20352470. Ngày truy cập: 18/02/2022

    Causes-Breast cancer in women. https://www.nhs.uk/conditions/breast-cancer/causes/. Ngày truy cập: 18/02/2022

    Breast Cancer. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/3986-breast-cancer. Ngày truy cập: 18/02/2022

    What Are the Risk Factors for Breast Cancer? https://www.cdc.gov/cancer/breast/basic_info/risk_factors.htm. Ngày truy cập: 18/02/2022

    Breast cancer causes. https://breastcancernow.org/information-support/have-i-got-breast-cancer/breast-cancer-causes. Ngày truy cập: 18/02/2022

    What Causes Breast Cancer? https://www.cancer.org/cancer/breast-cancer/about/how-does-breast-cancer-form.html. Ngày truy cập: 18/02/2022

    Breast Cancer. https://medlineplus.gov/breastcancer.html. Ngày truy cập: 18/02/2022

    Ảnh tác giảbadge
    Tác giả: Trúc Phạm Cập nhật: 24/03/2022
    Tham vấn y khoa: Bác sĩ Trần Kiến Bình