home

Chúng tôi có thể cải thiện như thế nào?

close
chevron
Bài viết này có những thông tin sai lệch hoặc chưa chính xác
chevron

Hãy cho chúng tôi biết thông tin nào chưa chính xác.

wanring-icon
Bạn không cần điền thông tin này nếu không thấy thoải mái. Nhấn Gửi ý kiến ở dưới đây để tiếp tục đọc.
chevron
Bài viết này không cung cấp đủ thông tin
chevron

Hãy cho chúng tôi biết bài viết đang thiếu điều gì.

wanring-icon
Bạn không cần điền thông tin này nếu không thấy thoải mái. Nhấn Gửi ý kiến ở dưới đây để tiếp tục đọc.
chevron
Tôi có câu hỏi.
chevron

Các bài viết của Hello Bacsi chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Nếu có góp ý, vui lòng chia sẻ ở khung phía dưới!

wanring-icon
Nếu bạn gặp nguy hiểm hoặc cần cấp cứu, bạn phải gọi ngay cho các dịch vụ cấp cứu gần bạn, hoặc

Tuyến tụy nhân tạo điều trị tiểu đường - Chỉ là ý tưởng hay giải pháp khả thi?

Tuyến tụy nhân tạo điều trị tiểu đường - Chỉ là ý tưởng hay giải pháp khả thi?

Tuyến tụy nhân tạo có thể giúp kiểm soát bệnh tiểu đường tốt hơn, tuy nhiên đây vẫn mới chỉ là một ý tưởng.

Tuyến tụy nhân tạo từ lâu đã là giấc mơ của các nhà nghiên cứu và những người mắc bệnh tiểu đường. Mặc dù nó vẫn chưa được hoàn thiện nhưng tiến bộ công nghệ gần đây đang dần biến giấc mơ đó thành hiện thực. Liệu tương lai có thể đưa tuyến tụy nhân tạo ứng dụng điều trị tiểu đường trong thực tế hay không? Đáp án sẽ có trong bài viết sau đây.

Tuyến tụy hoạt động như thế nào?

biến chứng của bệnh tiểu đường

Tuyến tụy sản xuất một loại hormone rất quan trọng gọi là insulin. Sau khi ăn, tuyến tụy tiết insulin vào máu của bạn. Insulin giúp cơ thể biến đường (glucose) thành năng lượng. Insulin cũng bảo vệ gan, cơ bắp và giúp các tế bào chất béo lấy đường dư thừa để lưu giữ nó cho đến khi bạn cần.

Nếu không có insulin, đường sẽ tích tụ trong máu dẫn đến tăng đường huyết. Nếu không điều trị, lượng đường trong máu cao có thể dẫn đến hôn mê tiểu đường (nhiễm xeton axit tiểu đường) và đe dọa tính mạng. Những biến chứng lâu dài của tăng đường huyết bao gồm bệnh tim, tổn thương thần kinh và tổn thương thận.

Bênh cạnh đó, khi lượng đường trong máu xuống quá thấp (hạ đường huyết), bạn có thể có vấn đề về thị giác, cảm thấy run rẩy, và có thay đổi tri giác. Nặng hơn bạn có thể bị ngất xỉu, co giật hoặc hôn mê.

Nói tóm lại, công việc của tuyến tụy là giải phóng insulin đúng thời điểm và đúng liều lượng để ổn định đường huyết và ngăn chặn các biến chứng trên xảy ra.

Vì sao chúng ta quan tâm đến tuyến tụy nhân tạo?

Những người mắc bệnh tiểu đường, đặc biệt là tiểu đường tuýp 1, có tuyến tụy không thể sản xuất insulin. Từ đó đường sẽ không được tách khỏi máu dẫn đến mức đường huyết bất thường.

Đó là lý do mà bệnh nhân tiểu đường tuýp 1 sẽ cần phải tiêm insulin. Đồng thời phải theo dõi đường huyết thường xuyên, tính toán sử dụng bao nhiêu insulin và khi nào sử dụng nó trong suốt quá trình điều trị.

Đôi khi việc tiêm insulin 2–4 lần một ngày có thể khiến người bệnh cảm thấy đau đớn. Theo thời gian, ở nơi tiêm có thể gây ra tích tụ mỡ dưới da được gọi là tăng sinh mô mỡ. Tình trạng này khiến cơ thể sử dụng insulin khó khăn hơn.

Nhiều người bị bệnh tiểu đường tuýp 1 chọn sử dụng máy bơm insulin thay vì tiêm chích nhiều lần một ngày. Máy bơm tiết insulin suốt cả ngày. Với máy bơm, insulin được cung cấp thông qua một ống thông được đặt dưới da bụng. Bệnh nhân cũng có thể bấm nút để tăng bơm insulin sau khi ăn.

Tuy nhiên, người sử dụng máy bơm insulin có thể gặp nhiều bất tiện, nhất là phải tắt loại máy này khi đi tắm và có thể gặp rủi ro không mong muốn.

Hơn nữa, việc tiêm hoặc sử dụng máy bơm insulin trong tâm thế căng thẳng vì nhiều lý do có thể làm người bệnh cảm thấy mệt mỏi. Vì vậy, giới chuyên môn ngày càng quan tâm đến tuyến tụy nhân tạo hơn. Đây có thể là một sự thay thế tuyệt vời và giúp người kiểm soát đường huyết dễ dàng và thuận tiện hơn. Ngoài ra, sự hỗ trợ này cũng có thể làm giảm căng thẳng liên quan đến điều trị bằng insulin nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của người bệnh tiểu đường.

Tuyến tụy nhân tạo làm việc như thế nào?

Tuyến tụy nhân tạo sẽ không giống như tuyến tụy tự nhiên. Nó không phải là cơ quan nội tạng. Thay vào đó, nó là một cơ quan bên ngoài cơ thể chịu trách nhiệm giám sát đường huyết liên tục cùng với một máy bơm insulin.

Hai thành phần của tuyến tụy nhân tạo đã được sử dụng. Thứ nhất, hệ thống giám sát đường liên tục (CGM) kiểm tra lượng đường thông qua một cảm biến dưới da. Các CGM sau đó gửi kết quả đến màn hình không dây. Những người sử dụng CGM phải kiểm tra màn hình để xem nồng độ đường trong máu của họ quá cao hay quá thấp.

Họ cũng có thể thiết lập để máy báo động khi nồng độ đường huyết vượt ra khỏi ngưỡng an toàn; hoặc cũng có thể thiết lập để máy ghi lại dữ liệu về sự thay đổi đường huyết. Thứ hai, máy bơm insulin đeo trên cơ thể có thể tiêm insulin vào cơ thể suốt cả ngày.

Thành phần thứ ba là yếu tố quan trọng nhất của tuyến tụy nhân tạo. Đây là công nghệ cho phép các CGM và insulin bơm giao tiếp với nhau. Nghe có vẻ đơn giản nhưng giao tiếp đúng cách là một quá trình khá phức tạp.

Trong hệ thống tuyến tụy nhân tạo, màn hình theo dõi đường sẽ gửi thông tin đến bộ điều khiển bên ngoài gắn với thuật toán. Sử dụng thuật toán, thiết bị sẽ tính toán liều lượng cần thiết và chỉ huy máy bơm cung cấp liều insulin thích hợp. Việc chuyển giao thông tin giữa các thiết bị sẽ thực hiện công việc điều tiết insulin giống như một tuyến tụy khỏe mạnh. Nhờ hệ thống này mà những sự nhầm lẫn khi tiêm thuốc và tính liều sẽ được hạn chế, giúp bệnh nhân tránh được nhiều vấn đề sức khỏe.

Các thử nghiệm lâm sàng với tuyến tụy nhân tạo đang được tiến hành trên toàn thế giới. Tuy nhiên, vẫn chưa có một hệ thống nào thực sự hiệu quả. Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ chưa phê duyệt bất cứ thiết bị nào để được sử dụng tại Hoa Kỳ.

Tương lai sẽ ra sao?

tập luyện thể thao

Ngay cả khi phương pháp này có hiệu quả, tuyến tụy nhân tạo cũng sẽ không phải là một cách chữa bệnh đái tháo đường. Nó không thể thay thế vai trò của việc tự theo dõi đường huyết hoặc sự thay đổi chế độ ăn uống lành mạnhtập thể dục trong việc kiểm soát bệnh.

Tuy nhiên, hệ thống này có thể giảm đáng kể nguy cơ tăng đường huyết và hạ đường huyết. Nó có thể làm thay đổi cách người ta điều trị và kiểm soát bệnh tiểu đường, cũng như cải thiện cuộc sống của những người phải sống chung với bệnh tiểu đường.

Các bài viết của Hello Bacsi chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.

Nguồn tham khảo

Continuous glucose monitoring. (2013, October 4). http://diabetes.niddk.nih.gov/dm/pubs/glucosemonitor/. Ngày truy cập 10/11/2015

How do insulin pumps work?. (2013, December 9). http://www.diabetes.org/living-with-diabetes/treatment-and-care/medication/insulin/how-do-insulin-pumps-work.html. Ngày truy cập 10/11/2015

McCann, L. (2013, June 5). Testing an artificial pancreas system. http://jdrf.org/blog/2013/testing-an-artificial-pancreas-system/. Ngày truy cập 10/11/2015

What is the pancreas? What is an artificial pancreas device system?.(2012, November9). http://www.fda.gov/medicaldevices/productsandmedicalprocedures/homehealthandconsumer/consumerproducts/artificialpancreas/ucm259548.htm. Ngày truy cập 10/11/2015

Ảnh tác giả
Tác giả: Giang Lê ngày 23/12/2015
Tham vấn y khoa: TS. Dược khoa Trương Anh Thư
x