home
close

Chúng tôi có thể cải thiện như thế nào?

close
chevron
Bài viết này có những thông tin sai lệch hoặc chưa chính xác
chevron

Hãy cho chúng tôi biết thông tin nào chưa chính xác.

wanring-icon
Bạn không cần điền thông tin này nếu không thấy thoải mái. Nhấn Gửi ý kiến ở dưới đây để tiếp tục đọc.
chevron
Bài viết này không cung cấp đủ thông tin
chevron

Hãy cho chúng tôi biết bài viết đang thiếu điều gì.

wanring-icon
Bạn không cần điền thông tin này nếu không thấy thoải mái. Nhấn Gửi ý kiến ở dưới đây để tiếp tục đọc.
chevron
Tôi có câu hỏi.
chevron

Các bài viết của Hello Bacsi chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Nếu có góp ý, vui lòng chia sẻ ở khung phía dưới!

wanring-icon
Nếu bạn gặp nguy hiểm hoặc cần cấp cứu, bạn phải gọi ngay cho các dịch vụ cấp cứu gần bạn, hoặc

Hay quên

Tìm hiểu chung|Triệu chứng và dấu hiệu|Nguyên nhân gây bệnh|Nguy cơ mắc bệnh|Điều trị hiệu quả|Phong cách sống và thói quen sinh hoạt
Hay quên

Một số bệnh lý, ví dụ như Alzheimer, có thể là nguyên nhân gây nên tình trạng hay quên. Nhận biết các triệu chứng sẽ giúp bạn phát hiện bệnh sớm và có hướng chăm sóc phù hợp.

Bệnh hay quên là gì và làm thế nào để điều trị hiệu quả? Mời bạn cùng HelloBacsi khám phá trong bài viết này nhé.

Tìm hiểu chung

Chứng hay quên (đãng trí) là bệnh gì?

Hay quên, còn được gọi là bệnh đãng trí có thể là một phần tất yếu của quá trình lão hóa. Khi lớn tuổi, có nhiều thay đổi xảy ra trong các bộ phận của cơ thể, bao gồm cả não bộ. Một số người phải mất nhiều thời gian hơn để ghi nhớ hoặc hay quên những việc họ đã làm. Đây thường là dấu hiệu của sự lãng quên nhẹ, không phải vấn đề nghiêm trọng.

Tuy nhiên, đôi khi chứng hay quên cũng có thể là dấu hiệu đầu tiên của bệnh Alzheimer hoặc các bệnh lý về thần kinh nghiêm trọng khác.

Những ai thường mắc phải bệnh hay quên (đãng trí)?

Những người mắc bệnh đãng trí phần lớn là người cao tuổi. Tuy nhiên, hiện nay, bệnh hay quên còn gặp ở cả những người trẻ tuổi. Một số bệnh nhân là những người từng bị chấn thương vùng đầu và sang chấn tâm lý nặng. Trong đó, bệnh nhân nữ nhiều hơn bệnh nhân nam.

Triệu chứng và dấu hiệu

Những dấu hiệu và triệu chứng của bệnh hay quên (đãng trí) là gì?

Những dấu hiệu và triệu chứng của bệnh hay quên có thể từ nhẹ đến nghiêm trọng tùy từng trường hợp.

Các triệu chứng của bệnh hay quên có thể là: người bệnh thường xuyên hỏi những câu giống nhau và bị lạc ở những nơi quen thuộc. Người bệnh không thể ghi nhớ và làm theo các hướng dẫn, bị mất phương hướng về thời gian, con người và địa điểm. Họ cũng ít quan tâm đến sự an toàn, vệ sinh và dinh dưỡng của bản thân.

Triệu chứng bệnh hay quên

Người mắc bệnh hay quên có những thay đổi nghiêm trọng về trí nhớ, nhân cách và hành vi, nặng hơn có thể bị mắc bệnh Alzheimer và sa sút trí nhớ nhồi máu đa dạng. Bệnh này còn được gọi là bệnh lú lẫn do tai biến mạch máu não.

Ở bệnh Alzheimer, các triệu chứng bắt đầu từ từ và trở nên nặng dần. Ở bệnh sa sút trí nhớ nhồi máu đa dạng, những cơn đột quỵ nhỏ hoặc những thay đổi trong việc truyền máu cho não có thể làm cho những triệu chứng bắt đầu đột ngột. Bệnh cao huyết áp cũng là nguyên nhân gây ra loại sa sút trí nhớ này.

Có thể có các triệu chứng và dấu hiệu khác không được đề cập. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào về các dấu hiệu bệnh, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ.

Khi nào bạn cần gặp bác sĩ?

Hay quên là tình trạng lão hóa bình thường ở người lớn tuổi. Tuy nhiên, nếu tình trạng này diễn ra thường xuyên hoặc nếu bạn có bất kỳ lo lắng nào, hãy đến bệnh viện để được bác sĩ thăm khám và tư vấn cụ thể. Nếu bác sĩ nghi ngờ bạn đang mắc một bệnh về thần kinh, họ có thể cần tiến hành những kiểm tra sâu hơn.

Nguyên nhân gây bệnh

Nguyên nhân gây ra bệnh hay quên (đãng trí) là gì?

Chức năng ghi nhớ của não bộ rất phức tạp và tham gia vào hầu hết tất cả hoạt động khác của não. Do đó, bất kỳ chấn thương nào ảnh hưởng đến đầu và sọ não đều có thể làm trí nhớ bị gián đoạn hoặc xáo trộn.

Bệnh hay quên có thể là hậu quả của tổn thương cấu trúc hệ thống bán tín của não (hệ thống này kiểm soát cảm xúc và ký ức của bạn). Bệnh hay quên gây ra do tổn thương sọ não được gọi là bệnh hay quên thần kinh. Những tổn thương sọ não bao gồm:

  • Đột quỵ
  • Bệnh Alzheimer
  • Bệnh động kinh
  • Có khối u hoặc nhiễm trùng ở não, hoặc cục máu đông trong não
  • Thiếu oxy lên não hoặc nhiễm độc khí CO
  • Viêm não do vi khuẩn Herpes, do ung thư hoặc rối loạn tự miễn chống ung thư
  • Nghiện rượu mạn tính dẫn đến chứng Wernicke-Korsakoff (chứng thiếu vitamin B1)

Tác dụng phụ của thuốc và tình trạng thiếu vitamin B12 có thể gây bệnh đãng trí. Một số nguyên nhân khác gây ra chứng hay quên bao gồm: rối loạn tuyến giáp, thận và gan. Vấn đề tình thần, chẳng hạn như căng thẳng, lo âu, hay trầm cảm, đôi khi khiến bạn hay quên và có thể bị nhầm lẫn với chứng mất trí.

Nguyên nhân gây bệnh đãng trí

Nguy cơ mắc bệnh

Những yếu tố nào làm tăng nguy cơ mắc bệnh hay quên (đãng trí)?

Nguy cơ mắc bệnh hay quên sẽ càng tăng nếu bạn:

  • Bị chấn thương vùng đầu, sọ não
  • Đột quỵ
  • Nghiện rượu
  • Bị động kinh

Điều trị hiệu quả

Những thông tin được cung cấp không thể thay thế cho lời khuyên của các chuyên viên y tế. Hãy luôn tham khảo ý kiến bác sĩ.

Những kỹ thuật y tế nào dùng để chẩn đoán bệnh hay quên (đãng trí)?

Bác sĩ sẽ kiểm tra tiền sử bệnh lý, thực hiện kiểm tra sức khoẻ, thần kinh và tâm thần. Bác sĩ có thể làm các xét nghiệm kiểm tra máu, nước tiểu, trí nhớ, kĩ năng giải quyết vấn đề, đếm số và ngôn ngữ. Trong những trường hợp đặc biệt, chụp cắt lớp não vi tính (CT), chụp cộng hưởng từ não (MRI) hoặc chụp cắt lớp positron (PET) có thể giúp bác sĩ loại trừ những rối loạn hoặc thay đổi khác của việc lão hóa.

Những phương pháp nào dùng để điều trị bệnh hay quên (đãng trí)?

Bệnh đãng trí do lão hóa không cần điều trị. Tập thể dục trí não, tìm thú vui hoặc sở thích mới, tham gia vào nhiều hoạt động sẽ giúp trí óc nhanh nhẹn hơn. Việc hạn chế lượng cồn sử dụng có thể ngăn ngừa tổn thương não.

Người bệnh có thể áp dụng các phương pháp như: lên kế hoạch, lập danh sách những việc cần làm, sử dụng giấy ghi chú, lịch và các dụng cụ hỗ trợ trí nhớ. Gia đình và bạn bè nên giúp người bệnh giữ các thói quen hằng ngày, hoạt động và liên lạc xã hội.

Hạn chế chứng hay quên

Căng thẳng, lo lắng hoặc trầm cảm có thể khiến người ta hay quên. Nếu những cảm xúc này kéo dài, việc điều trị có thể bao gồm thêm tư vấn, sử dụng thuốc hoặc cả hai.

Đối với bệnh nhân mắc Alzheimer ở giai đoạn đầu và giai đoạn giữa, thuốc có thể giúp làm chậm tiến triển của bệnh và ngăn các triệu chứng trở nên tệ đi. Bệnh nhân sa sút trí nhớ nhồi máu đa dạng nên thực hiện các biện pháp hỗ trợ để phòng ngừa các cơn đột quỵ. Trong đó, việc kiểm soát tình trạng cao huyết áp, cao cholesterol và tiểu đường, không hút thuốc có thể ngăn ngừa các cơn đột quỵ.

Một số trường hợp có thể sử dụng thuốc để điều trị các vấn đề như kích động nhẹ, lo lắng, trầm cảm hoặc mất ngủ.

Phong cách sống và thói quen sinh hoạt

Những thói quen sinh hoạt nào giúp bạn hạn chế diễn tiến của bệnh hay quên (đãng trí)?

Những thói quen sinh hoạt sau đây có thể giúp bạn hạn chế diễn tiến bệnh hay quên:

  • Tập thể dục trí óc bằng cách phát triển thú vui và sở thích mới
  • Lập danh sách những việc cần làm, sử dụng giấy ghi chú, lịch và các dụng cụ hỗ trợ trí nhớ khác

Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn phương pháp hỗ trợ điều trị tốt nhất.

Các bài viết của Hello Bacsi chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.

Nguồn tham khảo

Forgetfulness: Knowing When to Ask for Help. https://www.nia.nih.gov/health/publication/forgetfulness. Ngày truy cập 19/09/2015

Memory loss: When to seek help https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/alzheimers-disease/in-depth/memory-loss/art-20046326 Ngày truy cập 19/09/2019

Ảnh tác giảbadge
Tác giả: Giang Lê Cập nhật: 09/03/2021
Tham vấn y khoa: TS. Dược khoa Trương Anh Thư
x