Chó bị tiêu chảy: Dấu hiệu nguy hiểm và cách chăm sóc đúng

Chó bị tiêu chảy là tình trạng chó đi phân từ 3 lần trở lên, phân mềm, lỏng hoặc chứa nhiều nước. Phần lớn trường hợp nhẹ có thể chỉ là rối loạn tiêu hóa tạm thời, chẳng hạn do ăn thức ăn lạ hoặc thay đổi chế độ ăn đột ngột. Tuy nhiên, tiêu chảy có thể liên quan đến các bệnh lý nghiêm trọng như: ký sinh trùng đường ruột, viêm tụy cấp, bệnh truyền nhiễm do virus hoặc tác nhân do dị vật đường tiêu hóa.

Vì vậy, khi thấy chó đi ngoài phân lỏng, điều quan trọng không chỉ là tìm cách “cầm tiêu chảy”. Chủ nuôi cần quan sát và nhận diện đặc điểm của phân, tần suất đi phân, thời gian bắt đầu có triệu chứng tiêu chảy để biết khi nào có thể theo dõi tại nhà và khi nào cần đưa thú cưng đến bác sĩ thú y.

Dấu hiệu nhận biết chó bị tiêu chảy

Dấu hiệu điển hình là phân mềm, lỏng đến hoàn toàn dạng nước. Chó cũng có thể đi ngoài nhiều lần hơn bình thường, mót rặn hoặc không kịp đi đúng chỗ.

Bác sĩ thú y còn phân biệt tiêu chảy xuất phát chủ yếu từ ruột non và ruột già. 

• Tiêu chảy ruột non: Lượng phân tương đối nhiều và có thể rất lỏng; nếu kéo dài có thể gây mất nước, sụt cân. 
• Tiêu chảy ruột già: Chó đi nhiều lần nhưng mỗi lần lượng phân ít hơn, mót rặn và đôi khi xuất hiện chất nhầy hoặc máu đỏ tươi.

Chủ nuôi nên quan sát thêm màu sắc của phân. Chẳng hạn, chó bị tiêu chảy màu vàng hoặc nhạt màu không đủ để xác định nguyên nhân chỉ dựa vào màu phân. Lúc này, cần đánh giá cùng chế độ ăn và các triệu chứng khác có liên quan đến một số bệnh lý tiêu hóa như suy tụy ngoại tiết có thể tạo lượng phân lớn, nhạt màu, nhờn và có mùi khó chịu.

Những yếu tố đánh giá chó tiêu chảy nặng hay nhẹ

Mức độ nghiêm trọng không nên được đánh giá chỉ dựa vào việc phân “lỏng đến đâu”. Tuổi, thời gian tiêu chảy, tần suất, lượng phân và tình trạng toàn thân của chó đều rất quan trọng.

Một đợt tiêu chảy nhẹ mới xuất hiện ở chó trưởng thành vẫn vui vẻ, ăn uống và hoạt động bình thường sẽ khác đáng kể với tiêu chảy ở chó con đang nôn và bỏ ăn.

Chủ nuôi nên ghi nhận:

• Tiêu chảy bắt đầu từ khi nào và xảy ra bao nhiêu lần?
• Phân mềm, lỏng hay hoàn toàn dạng nước?
• Có máu đỏ, phân đen hoặc chất nhầy không?
• Chó có nôn, đau bụng, sốt, mệt mỏi hay sụt cân không?
• Chó có uống nước và tiểu tiện bình thường không?
• Chó có bỏ ăn hoặc ăn ít hơn không?
• Gần đây chó có đổi thức ăn, ăn đồ lạ hoặc nuốt dị vật không?
• Chó đang dùng thuốc hay có bệnh nền không?
• Chó là chó con, chó già hay chó trưởng thành khỏe mạnh?
• Chó đã tiêm ngừa vaccine phòng bệnh chưa?

Khi nào chó bị tiêu chảy là tín hiệu nguy hiểm?

Hãy liên hệ bác sĩ thú y sớm nếu chó tiêu chảy kèm máu, nôn, bỏ ăn, lờ đờ, đau bụng hoặc tiêu chảy dữ dội/ kéo dài. Chó con bị tiêu chảy cũng cần được đánh giá sớm vì một số nguyên nhân có thể diễn tiến nghiêm trọng.

Các dấu hiệu cảnh báo gồm:

• Tiêu chảy liên tục hoặc rất nhiều nước.
• Máu đỏ trong phân hoặc phân đen bất thường.
• Nôn ói, đặc biệt nôn nhiều lần.
• Chó bị tiêu chảy bỏ ăn hoặc giảm ăn rõ rệt.
• Lờ đờ, yếu, giảm hoạt động.
• Đau bụng; chó có thể rên khi được bế 
• Sụt cân hoặc tiêu chảy tái diễn/ kéo dài.
• Nghi chó ăn phải chất độc hoặc nuốt dị vật.

Điều trị chó bị tiêu chảy theo từng nguyên nhân

Không có một cách điều trị phù hợp cho tất cả trường hợp chó bị tiêu chảy. Điều trị hiệu quả phụ thuộc vào nguyên nhân, mức độ mất nước và tình trạng sức khỏe của từng con vật.

Bác sĩ thú y có thể cần xét nghiệm phân, xét nghiệm máu, xét nghiệm tác nhân truyền nhiễm, siêu âm hoặc những kiểm tra khác tùy triệu chứng. Hướng can thiệp: bù nước – điện giải, thuốc hỗ trợ đường ruột, điều trị nội ngoại ký sinh, thay đổi chế độ ăn phù hợp dựa trên tác nhân gây bệnh.

Chăm sóc chó như thế nào khi bị tiêu chảy?

Nếu chó trưởng thành chỉ mới tiêu chảy nhẹ, vẫn tỉnh táo và không có triệu chứng cảnh báo, bạn có thể theo dõi sát tại nhà trong thời gian ngắn, hỗ trợ thêm men tiêu hoá và điện giải, nghỉ ngơi và sử dụng thức ăn dễ tiêu phù hợp.

Một số nguyên tắc chăm sóc gồm:

• Đảm bảo nước uống: Luôn chuẩn bị nước sạch và theo dõi việc uống nước. Tiêu chảy làm cơ thể mất nước, vì vậy chó có thể cần uống nhiều hơn bình thường.
• Cho ăn khẩu phần nhỏ, dễ tiêu: Một lựa chọn được nhiều chuyên gia sức khỏe thú y khuyên nghị cho trường hợp nhẹ là cơm trắng cùng thịt ức gà luộc chín kỹ, bỏ da, xương và không thêm gia vị. Nên chia thành các bữa nhỏ thay vì cho ăn lượng lớn một lần. Đây chỉ là khẩu phần tạm thời, không phải chế độ ăn cân bằng để sử dụng lâu dài.
• Tránh thức ăn nhiều dầu mỡ, đồ ăn lạ và đồ thừa của người. Khi phân trở lại bình thường, có thể từ từ chuyển về khẩu phần quen thuộc thay vì đổi đột ngột.
• Cho chó nghỉ ngơi: Hạn chế vận động mạnh cho đến khi hệ tiêu hóa và tình trạng chung ổn định.
• Theo dõi phân: Ghi lại số lần đi ngoài, màu sắc, lượng phân, máu/ chất nhầy và các triệu chứng đi kèm. Nếu cần đi khám, hãy hỏi cơ sở thú y về việc mang theo mẫu phân tươi để xét nghiệm.

Kết luận

Chó bị tiêu chảy rất thường gặp và nhiều trường hợp nhẹ có thể cải thiện nhanh. Tuy nhiên, tiêu chảy là một triệu chứng chứ không phải một bệnh duy nhất. Nguyên nhân có thể đơn giản như thay đổi thức ăn nhưng cũng có thể là ký sinh trùng, nhiễm trùng, viêm tụy hay tắc nghẽn đường tiêu hóa.

Vì vậy, thay vì vội tìm thuốc cầm tiêu chảy, hãy quan sát toàn trạng của thú cưng. Máu trong phân, phân đen bất thường, nôn, bỏ ăn, đau bụng, lờ đờ, tiêu chảy dữ dội hoặc kéo dài là những tín hiệu không nên trì hoãn việc liên hệ bác sĩ thú y.

Nếu bạn đang chăm sóc một chú chó có hệ tiêu hóa nhạy cảm, hãy tiếp tục theo dõi chuyên mục Sức khỏe thú cưng của HelloBacsi để tìm hiểu cách nhận biết các vấn đề tiêu hóa, dinh dưỡng và những dấu hiệu cho thấy thú cưng cần được chăm sóc chuyên môn.