9 lưu ý chăm sóc trẻ sinh non đúng cách

Tác giả: Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh

Vì một vài lý do nào đó mà thiên thần nhỏ phải chào đời sớm hơn dự kiến. Do đó, bạn nên biết phương pháp chăm sóc trẻ sinh non đúng cách để bé có cơ hội phát triển khỏe mạnh và bình thường trong tương lai.

Trẻ sinh non là trẻ sinh ra trước tuần thứ 37 của thai kỳ và cần được chăm sóc đặc biệt trong 2 năm đầu. Điều này lại càng quan trọng hơn nếu khi chào đời cân nặng của bé nhẹ hơn 1,3kg. Hãy cùng Hello Bacsi theo dõi những chia sẻ dưới đây để biết thêm một số bí quyết chăm sóc trẻ sinh non đúng cách nhé.

1. Chăm sóc trẻ sinh non đúng cách

Các bác sĩ thường cố gắng ngăn ngừa việc sinh non bằng cách thực hiện một vài phương pháp trì hoãn sinh nở. Nếu không thể ngăn ngừa được việc chuyển dạ sớm, mẹ nên để bé được chăm sóc trong lồng ấp (NICU)¹.

Trong tuần đầu tiên sau khi sinh, các bé sẽ được chú trọng hỗ trợ phát triển những cơ quan trọng yếu nhất như não bộ. Trẻ sơ sinh sẽ được giữ trong lồng ấp, sau đó được kiểm tra nhiệt độ, theo dõi nhịp tim và nồng độ oxy trong máu thông qua các thiết bị hiện đại tân tiến nhất. Thời gian bé nằm trong lồng ấp thường kéo dài từ vài tuần đến vài tháng.

Nhiều bé sinh thiếu tháng không thể bú sữa mẹ bởi vì con chưa biết cách kết hợp giữa việc bú và mút. Đối với trường hợp này, các bé sẽ được cung cấp các chất dinh dưỡng thiết yếu cho cơ thể bằng cách tiêm tĩnh mạch. Khi bé đã đủ khỏe để bú, các bé sẽ được cho bú mẹ hoặc bú bình như các trẻ khác.

Bên cạnh đó, các bé sinh non phải thở oxy nếu phổi của bé chưa thật sự phát triển đầy đủ. Tùy thuộc vào tình trạng của bé mà sẽ có các phương pháp điều trị khác nhau như:

  • Cho bé sử dụng máy thở;
  • Điều chỉnh áp suất không khí để giữ cho đường thở không bị tắc nghẽn;
  • Cho bé sử dụng liệu pháp thở oxy bằng thiết bị cung cấp oxy được trùm quanh đầu bé.

Nhìn chung, các bé sinh non có thể xuất viện khi:

  • Đã có khả năng bú sữa mẹ;
  • Có thể tự thở mà không cần các thiết bị hỗ trợ;
  • Có thể tự duy trì nhiệt độ và trọng lượng cơ thể.

2. Chăm sóc trẻ sinh non khi cho con bú

Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Nếu bé không bú tốt thì bạn cần tham khảo ý kiến của bác sĩ về việc vắt sữa mẹ cho vào bình và cho bé bú thay vì cho bé bú trực tiếp. Việc vắt sữa mẹbảo quản đúng cách rất hữu ích vì người thân có thể cho bé bú thay bạn nếu bạn bận việc hoặc bị bệnh.

Trong trường hợp con uống sữa công thức thay sữa mẹ thì bạn phải lựa chọn những loại sữa phù hợp bé sinh non. Để chăm sóc trẻ sinh non đúng cách, bạn nên biết thông tin về loại sữa này qua sự tham vấn của bác sĩ.  Ngoài ra, bác sĩ có thể đề nghị bạn cho bé dùng sữa có chứa nhiều vitamin và chất sắt nhằm giúp con yêu phát triển khỏe mạnh. Con yêu cũng có thể cần thêm chất sắt vì trẻ sinh thiếu tháng không có nhiều chất sắt được lưu trữ trong cơ thể như bé sinh đủ tháng. Sau khoảng 4 tháng dùng thuốc, bé sẽ có đủ lượng chất sắt như yêu cầu.

3. Theo dõi sự tăng trưởng của bé

Trẻ sinh non tháng không thể phát triển giống như trẻ sinh đủ tháng trong 2 năm đầu. Bé thường có kích thước nhỏ hơn. Để theo dõi sự tăng trưởng của bé, bác sĩ sẽ sử dụng biểu đồ tăng trưởng đặc biệt cho trẻ sinh non. Bác sĩ cũng sẽ theo dõi các cột mốc phát triển của bé như mức độ hoạt động, ngồi và bò. Đây là những điều cơ bản về trẻ sơ sinh mà bác sĩ luôn muốn biết, chứ không riêng gì với bé sinh non.

4. Kiên trì khi cho con bú

Chăm sóc tré sinh non đúng cách

Hầu hết trẻ sơ sinh cần bú 8 đến 10 lần mỗi ngày. Mỗi lần bú cách nhau tối đa 4 giờ. Nếu lâu hơn bé có thể bị thiếu nước. Nếu tã của bé bị ướt từ 6 – 8 lần mỗi ngày thì điều này cho thấy bé đang bú đủ sữa. Trẻ sơ sinh thường nôn trớ sau khi bú. Điều này là bình thường nếu bé vẫn đang tăng cân. Để chăm sóc trẻ sinh non đúng cách, bạn hãy đưa bé đến gặp bác sĩ nếu bé ngừng tăng cân hoặc đang có dấu hiệu giảm cân.

5. Chuẩn bị thức ăn đặc cho trẻ

Hầu hết các bác sĩ khuyên nên cho bé ăn thức ăn đặc khi 4 đến 6 tháng. Trẻ sinh non tháng không phát triển như trẻ sinh đủ tháng. Có thể phải mất nhiều thời gian hơn để bé phát triển khả năng nuốt. Nếu bé gặp vấn đề về sức khỏe, bác sĩ có thể đề nghị bạn thực hiện một chế độ ăn uống đặc biệt.

6. Cho trẻ sinh non ngủ nhiều hơn

Cho trẻ sinh ngon ngủ nhiều hơn

Một trong những lưu ý cho việc chăm sóc trẻ sinh non đúng cách là quan tâm đến thời gian ngủ. Mặc dù trẻ sinh non ngủ nhiều giờ mỗi ngày hơn bé sinh đủ tháng nhưng thời gian ngủ lại ngắn hơn. Tất cả trẻ sơ sinh phải nằm ngửa khi ngủ chứ không phải nằm sấp, kể cả bé sinh non. Cho bé nằm nệm cứng và không có gối. Nằm sấp và ngủ trên 1 tấm nệm mềm có thể làm tăng nguy cơ mắc hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh (SIDS). Hội chứng này gây ra cái chết đột ngột và không giải thích được, xảy ra ở bé dưới 1 tuổi (thường là khi bé ngủ).

7. Kiểm tra thị giác của bé

Tật lé mắt thường gặp ở trẻ sinh non. Vấn đề này thường tự biến mất khi bé lớn lên. Bác sĩ có thể giới thiệu bạn đến bác sĩ chuyên khoa mắt nếu bé gặp phải vấn đề này. Ngoài ra, bé sinh non cũng dễ mắc phải bệnh lý võng mạc (ROP). Bệnh này khiến các mạch máu nhỏ trong mắt phát triển bất thường, xảy ra ở các bé sinh ở tuần thứ 32 của thai kỳ hoặc sớm hơn. Nếu bé bị bệnh võng mạc, bác sĩ sẽ khuyên bạn nên đưa bé đi kiểm tra mắt thường xuyên hơn.

8. Kiểm tra thính giác cho trẻ

Trẻ sinh non cũng dễ gặp phải các vấn đề về thính giác hơn là trẻ sinh đủ tháng. Nếu bạn thấy bé dường như không nghe thấy bạn, hãy nói với bác sĩ. Bạn có thể kiểm tra thính giác của bé bằng cách tạo tiếng ồn phía sau hoặc bên cạnh bé. Nếu bé không quay đầu hoặc phản ứng lại với tiếng ồn, thính giác của bé thật sự có vấn đề.

9. Tiêm ngừa phòng bệnh cho trẻ sinh non

Bạn không thể bỏ qua vấn đề tiêm ngừa nếu muốn chăm sóc trẻ sinh non đúng cách. Bé sinh thiếu tháng nên được tiêm ngừa ở cùng độ tuổi với bé sinh đủ tháng. Con cần được tiêm phòng cúm khi được 6 tháng tuổi do sẽ có tỉ lệ bị nhiễm cúm cao hơn.

Trên đây là chia sẻ về những lưu ý khi bố mẹ chăm sóc trẻ sinh non. Bố mẹ hãy tham khảo thêm bài viết “Bạn đã biết cách chăm sóc trẻ sơ sinh đúng chưa?” để chăm sóc con đùng cách.

Hello Bacsi không đưa ra các lời khuyên, chẩn đoán hay các phương pháp điều trị y khoa.

Bạn có thể quan tâm đến chủ đề:

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Ngày đăng: Tháng Tư 4, 2018 | Lần cập nhật cuối: Tháng Một 29, 2019

Nguồn tham khảo