Bệnh thận do biến chứng tiểu đường

Tác giả: Tham vấn y khoa: TS. Dược khoa Trương Anh Thư

Bệnh thận do biến chứng tiểu đường là một loại bệnh thận tiến triển xảy ra ở những người có bệnh tiểu đường. Đại học Washington ước tính rằng 20–40% số người mắc bệnh tiểu đường sẽ mắc bệnh thận do tiểu đường tại một số thời điểm trong cuộc sống.

Bệnh thận do tiểu đường tiến triển từ từ. Thời gian trung bình cần thiết để tiến triển từ giai đoạn đầu của suy thận đến bệnh thận giai đoạn cuối là 23 năm. Tuy nhiên, không phải tất cả mọi người đều tiến triển đến giai đoạn 5 của bệnh.

Nguyên nhân gì gây ra bệnh thận do tiểu đường?

Mỗi quả thận của bạn có khoảng một triệu nephron. Nephron là những cấu trúc nhỏ lọc từ máu chất thải. Tiểu đường có thể khiến các nephron dày lên và làm sẹo, khiến chúng ít có khả năng lọc các chất thải và loại bỏ dịch từ cơ thể. Điều này gây rò rỉ một loại protein gọi là albumin vào nước tiểu, dẫn đến bệnh thận do tiểu đường.

Nguyên nhân chính xác mà bệnh này xảy ra ở những người bị bệnh tiểu đường chưa được biết rõ, nhưng lượng đường trong máu cao và huyết áp cao được cho là góp phần vào bệnh thận do tiểu đường. Lượng đường trong máu hoặc huyết áp cao dai dẳng là hai điều có thể làm tổn thương thận của bạn, làm cho chúng không thể lọc chất thải và loại bỏ nước từ cơ thể.

Các yếu tố nguy cơ

Các yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh thận do tiểu đường, chẳng hạn như:

Triệu chứng của bệnh thận do tiểu đường là gì?

Các giai đoạn đầu của tổn thương thận thường không gây ra triệu chứng đáng chú ý. Bạn có thể không gặp bất kỳ triệu chứng cho đến khi bệnh thận tiến triển đến giai đoạn cuối.

Các triệu chứng của bệnh thận giai đoạn cuối có thể bao gồm:

  • Mệt mỏi
  • Cơ thể cảm thấy không khỏe
  • Mất cảm giác ngon miệng
  • Đau đầu
  • Da ngứa và khô
  • Buồn nôn hoặc nôn mửa
  • Sưng cánh tay và chân

Bệnh thận do tiểu đường được chẩn đoán như thế nào?

Bác sĩ chủ yếu thực hiện các xét nghiệm máu và nước tiểu hàng năm để kiểm tra các dấu hiệu sớm của tổn thương thận. Xét nghiệm thông thường bao gồm:

Kiểm tra albumin trong nước tiểu

Xét nghiệm này giúp kiểm tra albumin trong nước tiểu. Bình thường nước tiểu không chứa albumin, do đó sự hiện diện của protein trong nước tiểu là một dấu hiệu của tổn thương thận.

Kiểm tra urê máu

Kiểm tra urê máu giúp kiểm tra sự hiện diện của nitơ urea trong máu. Nitơ urea hình thành khi protein bị phá vỡ. Nồng độ nitơ urê trong máu cao hơn so với mức bình thường có thể là một dấu hiệu của suy thận.

Xét nghiệm Creatinine trong máu

Xét nghiệm này giúp đo nồng độ creatinine trong máu của bạn. Thận loại bỏ creatinine từ cơ thể bằng cách đưa creatinine tới bàng quang, nơi nó được giải phóng cùng với nước tiểu. Nếu thận bị tổn thương, nó không thể loại bỏ creatinine đúng cách từ trong máu. Nồng độ creatinine cao trong máu có thể có nghĩa rằng thận của bạn không hoạt động đúng.

Sinh thiết thận

Nếu bác sĩ nghi ngờ bạn có bệnh thận do tiểu đường nhưng không chắc chắn, bác sĩ có thể thực hiện sinh thiết thận. Sinh thiết thận là một thủ thuật ngoại khoa, trong đó một mẫu nhỏ của một hoặc cả hai quả thận bị lấy đi để có thể quan sát dưới kính hiển vi.

Bệnh thận do tiểu đường được điều trị như thế nào?

Không có cách chữa bệnh thận do tiểu đường, nhưng phương pháp điều trị có thể làm trì hoãn hoặc ngăn chặn sự tiến triển của bệnh. Phương pháp điều trị bao gồm kiểm soát lượng đường trong máu và giảm huyết áp thông qua các loại thuốc (khi cần thiết) và thay đổi lối sống. Bác sĩ cũng sẽ đề nghị một chế độ ăn uống đặc biệt. Nếu bệnh thận tiến triển đến giai đoạn cuối, bạn sẽ yêu cầu phương pháp điều trị xâm lấn nhiều hơn.

Thuốc

Thường xuyên theo dõi lượng đường trong máu, sử dụng liều lượng insulin thích hợp, dùng thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ để giữ cho lượng đường trong máu trong tầm kiểm soát. Bác sĩ có thể kê toa thuốc ức chế ACE, thuốc ức chế thụ thể angiotensin (ARB), hoặc thuốc hạ huyết áp khác để giữ cho huyết áp của bạn thấp.

Thay đổi lối sống

Bác sĩ hoặc chuyên viên dinh dưỡng sẽ giúp bạn có kế hoạch chế độ ăn uống đặc biệt giúp thận thoải mái. Những chế độ ăn thường ít chất béo, natri, kali, phốt pho và các chất lỏng. Bác sĩ cũng có thể đề nghị một kế hoạch tập thể dục để giúp giữ huyết áp thấp và thận khỏe mạnh.

Giai đoạn cuối điều trị bệnh thận

Nếu bạn có bệnh thận giai đoạn cuối, có thể bạn sẽ cần chạy thận hoặc ghép thận, bên cạnh các phương pháp điều trị cho giai đoạn đầu của bệnh thận.

Chạy thận là một thủ thuật trong đó một loại máy đặc biệt lọc các chất thải ra khỏi máu. Nhiều người yêu cầu lọc máu ba lần một tuần cho bốn giờ một ngày. Bạn có thể cần phải điều trị ít hơn hoặc nhiều hơn.

Tùy chọn điều trị khác là ghép thận. Đối với một ca ghép thận, một quả thận từ một người hiến tặng sẽ được đưa vào cơ thể bạn. Sự thành công của việc lọc máu và ghép thận khác nhau đối với mỗi người.

Viễn cảnh đối với bệnh thận do tiểu đường là gì?

Tiến triển của bệnh phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Trong một số trường hợp, bệnh thận do tiểu đường có thể gây tổn thương mắt và bệnh tim. Khi đã tiến triển đến giai đoạn cuối, nó có thể gây chết người.

Tuy nhiên, tuân thủ kế hoạch điều trị và thay đổi lối sống như khuyến cáo có thể làm chậm tiến triển của bệnh và giữ thận của bạn khỏe mạnh lâu hơn.

Bạn có thể quan tâm đến chủ đề:

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Ngày đăng: Tháng Mười Hai 22, 2015 | Lần cập nhật cuối: Tháng Một 18, 2019

Nguồn tham khảo
Bài có nhiều người đọc