Vì sao trẻ em cũng cần kiểm tra huyết áp thường xuyên?

Tác giả: Tham vấn y khoa: BS. Nguyễn Thường Hanh

Tại Việt Nam, tỷ lệ bệnh cao huyết áp ở học sinh THPT là 17%, ở học sinh THCS là 15% và ở lứa tuổi tiểu học là 13%. Do quan niệm cao huyết áp là căn bệnh chỉ xảy ra ở người già nên nhiều người vẫn rất thờ ơ với căn bệnh này ở trẻ nhỏ.

Việc xác định xem trẻ có bị tăng huyết áp hay không sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh tim cho trẻ sau này. Ngay khi phát hiện trẻ bị cao huyết áp, cha mẹ phải giúp trẻ thay đổi lối sống nhằm đem lại lợi ích sức khỏe cho chúng đến suốt đời.

Các nghiên cứu

Một số đánh giá cho thấy so với các trẻ em huyết áp bình thường, những trẻ được phân loại là tăng huyết áp hoặc cao huyết áp có nhiều khả năng phát triển huyết áp cao, dày thành cơ tim, hội chứng chuyển hóa và bệnh tim trong tương lai.

Các nghiên cứu này đã theo dõi 3.940 trẻ em trong 36 năm và cung cấp dữ liệu như sau:

  • Có 11% người tham gia bị huyết áp cao vào năm 2017, so với 7% vào năm 2004.
  • Có 19 % trẻ em bị huyết áp cao vào năm 2017 đã phát triển dày cơ tim.

Nghiên cứu cũng cho thấy không phải tất cả trẻ em được phân loại huyết áp cao sẽ phải cần dùng thuốc.

Theo một nghiên cứu khác vào năm 2018 do Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ công bố, nhiều trẻ em được chẩn đoán tăng huyết áp, nhưng có nhận thức về tình trạng sức khỏe kịp thời và quản lý tốt sẽ giúp giảm nguy cơ mắc bệnh tim sau này.

Tuy nhiên, các nghiên cứu này lại không ghi lại các cơn đau tim và đột quỵ khi những đứa trẻ đã ở tuổi trưởng thành. Những đứa trẻ được nghiên cứu cũng đến từ một cộng đồng ở một vùng nhỏ, vì thế không phản ánh được tình trạng của toàn bộ quốc gia hay tình trạng chung trên thế giới.

Trẻ em cần được kiểm tra huyết áp thường xuyên

huyết áp trẻ em

Đối với hầu hết trẻ em bị huyết áp cao, thay đổi lối sống là phương pháp điều trị hàng đầu, bao gồm tránh ăn nhiều muối, tập thể dục thường xuyên, ăn uống tốt và duy trì cân nặng khỏe mạnh.

Bạn có thể không bao giờ biết rằng con bạn có vấn đề về huyết áp trừ khi được đo. Do đó, nếu con bạn trên 3 tuổi, hãy yêu cầu bác sĩ sẽ kiểm tra huyết áp của trẻ trong các lần khám sức khỏe định kỳ.

Trẻ em dưới 13 tuổi có ngưỡng huyết áp khác với người lớn. Đối với người lớn, huyết áp bằng hoặc dưới 120/80 mm/Hg là bình thường. Còn ở một đứa trẻ, huyết áp lại phụ thuộc vào cân nặng, chiều cao, giới tính. Vì vậy, các bác sĩ phải tính toán cụ thể để đánh giá trẻ có huyết áp bình thường hay cao. Nhìn chung, trẻ em sẽ có huyết áp thấp hơn người lớn.

Huyết áp bao gồm 2 chỉ số. Huyết áp tối đa (còn được gọi là huyết áp tâm thu) và huyết áp tối thiểu (còn gọi là huyết áp tâm trương). Cao huyết áp ở trẻ em là tình trạng trẻ có chỉ số huyết áp cao hơn 95% những trẻ ở cùng độ tuổi, giới tính và chiều cao. Cụ thể, trẻ em được nhận định là cao huyết áp khi có các chỉ số huyết áp như sau:

  • Từ 3 – 6 tuổi, chỉ số huyết áp cao là trên 116/76 mmHg.
  • Từ 7 – 10 tuổi, chỉ số huyết áp cao là trên 122/78 mmHg.
  • Từ 11 – 13 tuổi, chỉ số huyết áp cao là trên 126/82 mmHg.
  • Từ 14 – 16 tuổi, chỉ số huyết áp cao là trên 136/86 mmHg.
  • Từ 16 – 19 tuổi, chỉ số huyết áp cao là trên 120/81 mm/Hg.

Một số trẻ em bị mắc mắc hội chứng “áo trắng”. Hội chứng này làm tâm lý trẻ căng thẳng khi ở trong bệnh viện hay nhìn thấy bác sĩ, dẫn đến huyết áp của bé tăng vọt lên.

Trong những trường hợp đó, bác sĩ sẽ phải đeo một thiết bị theo dõi để đo chỉ số huyết áp trong 24 giờ. Thiết bị này cho phép họ biết huyết áp của đứa bé khi ra khỏi môi trường y tế, giúp xác định chính xác huyết áp cao là do lo lắng y tế hay do tình trạng sức khỏe.

Các lý do khác khiến huyết áp tăng hoặc cao ở trẻ em bao gồm các vấn đề về tim và mạch máu, các vấn đề về thận hoặc vấn đề về hệ thống nội tiết. Đây là lý do tại sao loại trừ hội chứng “áo trắng” rất quan trọng.

Có rất nhiều loại thuốc an toàn và hiệu quả trong điều trị tăng huyết áp ở trẻ em. Tuy nhiên, vẫn nên quản lý lại lối sống của trẻ em thay vì dùng thuốc khi trẻ bị cao huyết áp.

Huyết áp cao có ý nghĩa gì với trẻ em?

huyết áp trẻ em

Mặc dù không có nghiên cứu nào cho thấy huyết áp tăng ở thời thơ ấu dẫn đến tử vong sớm do tim mạch khi trưởng thành, nhưng có đủ nghiên cứu chỉ ra trẻ em bị huyết áp cao sẽ dẫn đến tăng huyết áp và tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch khi trưởng thành. Đây là lý do tại sao cha mẹ nhận thức rõ về huyết áp của con trẻ là rất quan trọng.

Huyết áp rất quan trọng ở trẻ em cũng như thanh thiếu niên. Vì thế, các bác sĩ khuyên rằng nên đo huyết áp tại các lần khám sức khỏe định kỳ trong đời.

Cha mẹ không cần phải ghi nhớ mức huyết áp thế nào là bình thường với trẻ, vì huyết áp đứa trẻ luôn thay đổi trong quá trình lớn lên. Song bác sĩ cần biết phân biệt huyết áp không bình thường và bình thường ra sao để hướng dẫn cho các bậc phụ huynh.

Bạn có thể quan tâm đến chủ đề:

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Ngày đăng: Tháng Năm 3, 2019 | Lần cập nhật cuối: Tháng Năm 3, 2019

Nguồn tham khảo
Bạn muốn hiểu nhiều hơn để sống khỏe mạnh hơn?
Đăng ký nhận bản tin mới mỗi ngày từ Hello Bac si
Bài có nhiều người đọc