Bạn đã biết hết về các loại bệnh dị ứng?

Tác giả: Tham vấn y khoa: TS. Dược khoa Trương Anh Thư

Dị ứng xuất hiện khi hệ miễn dịch của cơ thể bạn phản ứng quá mức với các chất thông thường không hề gây hại cho cơ thể. Những chất đó được gọi là chất gây dị ứng. Phản ứng dị ứng có thể chỉ gây ra các triệu chứng nhẹ, nhưng đôi khi có thể đe dọa đến tính mạng. Trên khắp thế giới, khoảng 30% người mắc bệnh dị ứng và số người mắc bệnh vẫn đang tăng thêm.

Theo như Hiệp hội dị ứng quốc tế, dị ứng đã trở thành một vấn đề sức khỏe đáng quan tâm bởi hơn 250,000 người chết mỗi năm vì những cơn hen vượt tầm kiểm soát. Những nguyên nhân làm cho tình trạng dị ứng xuất hiện ngày càng nhiều được cho là do ô nhiễm hay di truyền.

Các chất gây dị ứng rất đa dạng nhưng có thể được chia thành 3 dạng chính sau: chất dị ứng qua đường tiêu hóa, qua đường hô hấp và qua tiếp xúc da.

Chất dị ứng qua đường tiêu hóa là chất gây ra phản ứng dị ứng khi bạn ăn chúng vào.

Chất dị ứng qua tiếp xúc da là chất gây ra phản ứng dị ứng khi bạn để chúng chạm vào da thịt, ví dụ như thuốc nhuộm tóc hoặc chấy tẩy rửa.

Và dạng thường gặp nhất là chất dị ứng qua đường hô hấp, nó gây phản ứng dị ứng khi bạn hít chất dị ứng vào, thường là phấn hoa hoặc mạt nhà.

Chất dị ứng đường tiêu hóa

Còn gọi là dị ứng thức ăn. Có nghĩa là cơ thể bạn không thể chịu được loại thức ăn này và hệ miễn dịch phản ứng lại với nó.

Theo ước tính có khoảng 220 đến 520 triệu người trên toàn thế giới mắc phải chứng bệnh này, hầu hết là trẻ em. Chất dị ứng thường là trứng, sữa, đậu và trái cây.

Theo như nghiên cứu của Bắc Mỹ những năm gần đây, khoảng 16% số trẻ dưới 3 tuổi có phản ứng dị ứng với trái cây hoặc nước ép trái cây và 28 % có phản ứng dị ứng với những thức ăn khác. Trẻ bị dị ứng có nguy cơ cao mắc các bệnh viêm mũi dị ứng, sốt cỏ khô và hen suyễn.

Triệu chứng dị ứng có thể nhẹ như nổi mày đay khi ăn thức ăn dị ứng. Thường thì những người bị dị ứng sẽ có nồng độ IgE trong cơ thể cao. IgE gắn với tác nhân gây dị ứng và sau đó gắn vào tế bào mast ở da. Tế bào mast giải phóng histamin, gây da đỏ, ngứa và viêm. Những triệu chứng nặng hơn là đau bụng, nôn ói, tiêu chảy đi kèm với mề đay, sưng môi, mắt xuất hiện nhanh chóng và đôi khi có thể dẫn tới sốc phản vệ (tình huống cấp cứu cực kỳ nguy hiểm). Ở trẻ em chưa biết nói, chúng có thể thể hiện bằng khóc, kích động, không chịu bú.

Dị ứng do tiếp xúc da

Dị ứng do tiếp xúc xảy ra khi tác nhân gây dị ứng chạm vào da. Triệu chứng thường chỉ khu trú ở vùng tiếp xúc.

Đa số chất gây dị ứng là chất tẩy rửa, xà phòng, thuốc nhuộm tóc, trang sức, kem cạo râu hoặc chất đánh giày. Ngoài ra cũng có các chất tự nhiên như dầu cây sồi, cây thường xuân và cỏ lưỡi chó.

Mặc dù triệu chứng khá khó chịu, nhưng nó không hề nguy hiểm. Triệu chứng thường là sưng đỏ, ngứa, tróc vảy, phỏng ở vùng tiếp xúc. Cách tốt nhất để điều trị là phải tránh xa chất gây dị ứng. Ngoài ra, khi đã xuất hiện triệu chứng, bạn có thể dùng thuốc bôi dạng dầu hoặc dạng kem để làm giảm triệu chứng, dùng các loại thuốc chứa chất kháng histamins để chống lại phản ứng dị ứng. Nếu tình trạng nặng, bác sĩ sẽ dùng thuốc kháng viêm như prednisone. Thường bệnh sẽ thuyên giảm sau vài ngày điều trị. Bạn nên đến bác sĩ nếu các nốt phát ban hoặc vùng viêm bị chảy mủ kèm sốt, vì có thể nó đã bị nhiễm trùng.

Dị ứng đường hô hấp

Đây là loại thường gặp nhất, được biết đến là bệnh sốt cỏ khô (một loại dị ứng đường hô hấp).

Khoảng thời gian đầu mùa xuân đến mùa thu, người dị ứng phải chịu tình trạng sốt cỏ khô này như hắt hơi sổ mũi, chảy nước mắt do phấn hoa từ cây cỏ lan ra. Chữa hoàn toàn loại dị ứng này khá khó, vì không thể đơn giản chỉ ở trong nhà là tránh được phấn hoa. Người ta thấy những chất gây dị ứng khác cũng có trong nhà như nấm, mốc, con mạt, lông súc vật. Trẻ em từ nhỏ tiếp xúc với nấm mốc sẽ làm tăng khả năng bị dị ứng sau này, kể cả hen suyễn.

Một số người hay nhầm lẫn giữa sốt cỏ khô và hen suyễn. Hen suyễn là tình trạng viêm đường hô hấp mãn tính làm hẹp đường hô hấp, có thể được kích ứng bởi sốt cỏ khô. Cơn hen suyễn có thể bị kích hoạt bằng những nhiễm trùng đường hô hấp, một số loại thuốc, mạt nhà và mùi xăng dầu.

Việc tiếp xúc với các chất ô nhiễm, đặc biệt ở các nước đang phát triển có thể làm tăng nguy cơ bị hen suyễn, viêm mũi dị ứng và các bệnh nhiễm trùng hô hấp khác. Ở Trung Quốc, ô nhiễm môi trường được cho là có liên quan đến cái chết của 300.000 người mỗi năm.

Chia sẻ thông tin hữu ích này cho mọi người trên:

Ngày đăng: Tháng Tư 8, 2016 | Lần cập nhật cuối: Tháng Chín 16, 2019

Nguồn tham khảo
Bạn muốn hiểu nhiều hơn để sống khỏe mạnh hơn?
Đăng ký nhận bản tin mới mỗi ngày từ Hello Bac si
Bài có nhiều người đọc